ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img1.gif 2. Proje Proje Döngüsü Yönetimi PDY Project Cycle Management PCM
Proje Nedir? Projelerin Özellikleri Proje Döngüsü Proje Döngüsü Yönetimi PAYDAŞ ANALİZİ SORUN ANALİZİ HEDEF ANALİZİ STRATEJİ ANALİZİ Mantıksal Çerçeve Yaklaşımı Mantıksal Çerçeve Matrisi Faaliyet Planı Bütçe
Proje Nedir?
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img2.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img3.gif Untitled
Proje fikri - Proje? Proje ile proje fikrini birbirinden ayırmak gerekir. Çevremizde, sivil toplum kuruluşlarında çalışanlardan sıkça duyduğumuz “bir projemiz var” ifadesi, genellikle bir proje fikridir. Bir projeden söz edilebilmesi için proje fikrinin geliştirilmesi ve • yaklaşımı, amacı, içeriği, yöntemi • sorumlusu / yürütücüsü, • süresi, • planı, faaliyetleri, • sonuçları, ürünleri, etkileri, • kaynakları, bütçesi, • bitişi ve değerlendirilmesi olan işlerin “çalışmalar” haline getirilmiş olması gerekmektedir.
Orta ve uzun vadede başarıyı hedefleyen stratejik planlardır .
Herhangi bir planın analiz edilebilen ve değerlendirilebilen en küçük bağımsız birimleridir.
Mevcut alternatifler arasından seçilen, en uygun şekilde formüle edilmiş planlamalardır.
Belirli bir yerde, belirli bir süre içinde, belirli bir bütçe ile, net olarak tanımlanan amaçların gerçekleştirilmesine yönelik faaliyetler bütünüdür
Önceden belirlenmiş spesifik amaçlara belirli bir zaman diliminde optimum bir şekilde ulaşmak üzere kaynakların nasıl ve ne şekilde kullanılacağını gösteren planlamadır.
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img4.gif Untitled
Belirli bir hedefe ulaşmak amacıyla zamanın ve kaynakların kullanımını planlayan faaliyetler dizisidir.
Belirli bir yerde, belirli bir süre içinde, belirli bir bütçe ile, net olarak tanımlanan amaçların gerçekleştirilmesine yönelik faaliyetler bütünüdür
Proje, belirli bir yer,zaman ve bütçe çerçevesinde, belirli bir amaca ulaşmayı sağlayacak sonuçları üretmek üzere beşeri ve fiziksel kaynakların bir araya getirildiği planlanmış faaliyetlerin bütünü olarak tanımlanır.
Projelerin Özellikleri
Bir ihtiyaçtan doğmalı ve bu ihtiyacı karşılamayı hedeflemelidir. Problemler hedeflere, hedefler faaliyetlere dönüştürülür. İlgili tarafları net bir şekilde belirlenmiş olmalıdır. Projenin içinde bulunduğu çevre Projede görev alanlar Finansman kuruluşları Ürünün/ hizmetin sunulduğu kitle Kamu otoritesi
Proje mekanı belli olmalıdır. Belirli bir zaman diliminde gerçekleşmelidir. Hedeflere ulaşmak için yapılması gerekli her faaliyet ve bu faaliyetlerin hangi sırayla gerçekleştirileceğinin ayrıntıları belirlenmiş olmalıdır. Belirli kaynakları tüketmeli ve sonucunda belirli çıktıları sağlamalıdır. Unsurları anlamında tek ve özgün olmalıdır. Sürdürülebilirliğin nasıl sağlanacağı açıklanmış olmalıdır. Varsayımları net ve kabul edilebilir olmalıdır.
Sürdürülebilirlik: Projenin kendi ayakları üzerinde durabilmesidir. Proje tamamlandıktan sonra proje hedeflerinin kendi yarattığı fonlarla varlığını sürdürmeleridir. Bunu sağlamak için projelerde; * Ulusal hedeflere paralellik sağlanmalı, * Hedefler projenin uygulanması aşamasında kaybedilmemeli, * Projenin uygulanmasındaki her aşamada denetim, raporlama ve arşivlemeye önem verilmeli; * Projenin tarafları iyi analiz edilmeli, bilgilendirilmeli ve sahiplenme sağlanmalıdır.
Proje Döngüsü
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img5.gif Untitled
Proje döngüsü, proje fikrinin ortaya çıkışından bu fikrin kâğıda dökülmesi, geliştirilmesi, proje için fon başvurularının yapılması, projenin yürütülmesi, bitmesi ve değerlendirilmesi, ardından yeni proje fikirlerinin türetilmesine kadar giden süreçlerin tamamıdır.
1. Proje fikrinin oluşumu •Proje fikri bir ihtiyaçtan doğar, zihinsel değerlendirmelerle gelişir. Proje fikrinin oluşumunu tetikleyen birçok faktör olabilir. Bunlar;           karşılaşılan sorunlar, gözlemler, yönlendirmeler, teşvikler, talimatlar veya finansal desteğinin varlığı gibi faktörlerdir.   2.Proje Formülasyonu        İnceleme   •Proje için gerekenverileri derleme, analiz etme ve değerlendirme işlemidir. •Bu aşamada Mantıksal Çerçeve Yaklaşımı analiz metodu kullanılarak        mevcut durum, paydaş analizi, sorun analizi, hedef analizi, strateji analizi yapılır  ve  projenin amaçları belirlenir.   Planlama İnceleme aşaması sonunda belirlenen amaçların gerçekleştirilebilmesi için öngörülen, 5N3K sorularının cevaplandırılması ve düzenli bir biçimde kaydedilmesi ile bir proje belgesinin oluşturulmasıdır. (Belirli bir amacı gerçekleştirebilmek için "Ne, Nerede, Ne zaman, Niçin, Nasıl, (5N) Kim için, Kim tarafından ve Kaç paraya (3K) yapılacaktır? “       Planlamada AB kalite kriterleri      Planlama Genel Kriterleri AB Projeleri Değerlendirme Formlarında aşağıdaki başlıklar altında yer almıştır:    1.Kurumsal kapasite 2.Tematik ilgililik                    3.Metodolojik yaklaşım                  4.Bütçe ve maliyet etkinliği                 5.Sürdürülebilirlik     Sürdürülebilirlik yukarıdaki kriterlere ek olarak Teknolojik Uygunluk, Sosyal, Kültürel ve Çevresel Duyarlılık,  Politik Destek ve Sahiplenme gibi kriterlere de bağlı olan ve tüm yapıyı ayakta tutan bir kilit taşı niteliğindedir. Sürdürülebilirlik, proje süresi sona erdikten sonra, yerel dinamikler vasıtası ile proje faaliyetlerinin ve yararlarının devam edebilmesidir. Bir projenin yalnızca sürdürülebilirlik kriterini karşılaması o projenin başarılı olduğu anlamına gelir. Çünkü sürdürülebilir  bir proje, diğer tüm kriterleri karşılıyor demektir. 3. Ön Değerlendirme Formülasyonu tamamlanmış olan proje teklifinin ilgili kuruluşlar tarafından değerlendirildiği aşamadır. 4. Finansman •Hazırlanan projeler için varlığı önceden bilinen kaynakların tahsisi için yapılan bir işlemdir. •Kalite kriterlerine uygun olarak hazırlanmış projeler için finansman temini ihtimali çok yüksektir. • 5. Uygulama •Tasarlanan 5N 3K öğelerinin hayata geçirilmesidir. Hedef kitlenin, yalnızca planlama aşamasında değil fakat aynı zamanda uygulama aşamasında da söz sahibi olması, aktif rol alması ve katkı sağlaması gerekir. - * 6. Değerlendirme -Her düzeyde amaçların ne ölçüde gerçekleştirilebildiğini anlamak,Projenin güçlü ve zayıf yönlerini belirlemek ve -Gelecekteki çalışmalara ışık tutmak için amaçlarla sonuçların karşılaştırılması ile yapılan bir işlemdir.Ara değerlendirmeler ara amaçları, son değerlendirme proje amaçlarını, etki değerlendirmesi genel amacı değerlendirir.
Proje Döngüsü Yönetimi
Proje döngüsü yönetimi bu süreçlerde tüm kaynakların en etkin şekilde kullanılması için izlenen yönetim sistemidir. Proje döngüsü yönetimi projenin yürütülmesi süreci değildir, projeyi ilgilendiren tüm aşamaların bir bütünüdür.
Proje döngüsü yönetimi nedir? Bir proje fikrimiz var. Bundan sonra ne yapacağız? Fikir bir proje değildir. Projenin oluşturulma süreci kadar sürdürülme ve bitirilme süreci de çok önemli ve eksiksiz planlanması gereken aşamalardır. Proje döngüsü yönetimi, tüm bu süreçleri kavramsallaştırmaya çalışmaktadır.
Proje döngüsü yönetiminin tüm aşamalarında unutulmaması gereken nokta, proje sonuçlarından fayda sağlayacak grupların ihtiyaçlarına cevap vermektir. Proje döngüsü yönetiminde mevcut durum analizi ve mantıksal çerçeve metodu proje tasarlanırken uygulanması tavsiye edilen yöntemlerdir. Proje ile hedeflenen, projede hangi hizmetlerin sağlanacağı değil, bu hizmetlerden hedef grupların nasıl faydalanacağıdır.
Proje döngüsü yönetiminin başarısı, projeyi en iyi şekilde tanımlayan, proje ile ilgili tüm detayların aktarıldığı standart bir proje formatı olmasına bağlıdır
Proje döngüsünün her aşamasında projenin amaçları, hedefleri gözden geçirilebilmeli ve bir sonraki aşamada uygulanabilir olmalıdır. Bu uygulama, proje kavramını ve içeriğini daha belirgin ve kolay anlaşılır bir hale getirir ve projenin daha iyi izlenmesi ve değerlendirilmesini sağlar. Proje döngüsü yönetiminin faydalı bir diğer yönü de, etkin ve başarılı projeler gerçekleştirebilmek için geçmiş tecrübelerden iyi dersler çıkarabilmeyi sağlayacak uygun ortamı sunmasıdır.
Proje döngüsü yönetiminin prensipleri •Durum tespiti, sorun analiz ve çözüm üretme aşamasının tasarıma dahil edilmesi; • Hedef grupların gerçek problemlerini yansıtması; • Talebe yönelik çözüm üretimi; • Proje amacının faydalarının belirgin, uygulanabilir ve gerçekçi olması; • Faydanın kadın ve erkekler arasında dengeli dağılımı; • Yaratılan faydanın sürekliliğe odaklanmış olması; • Tüm paydaşların katılımının sağlanması; • Sonuçların ve faaliyetlerin amaca uygunluğu; • Amaç ve sonuçlarla ilgili izleme ve değerlendirme kriterlerinin net olması, doğrulanabilir etki yaratması, sonucun kontrol edilebilmesi; • Faaliyetlerin uygulanmasının önündeki kısıtların ve risklerin öngörülmesi; • Faaliyetlerin gerçekleşmesi için gerekli kaynakların öngörülmesi; • Standart ve kaliteli anahtar proje dokümanlarının ve raporların üretilmesi (izleme, değerlendirme, finansal raporlar vb...); • Mantıksal çerçeve yaklaşımının uygulanması proje döngüsü yönetiminin ana prensipleri olarak sayılabilir.
PAYDAŞ ANALİZİ
Paydaş Analizi Nedir? Mevcut sorundan veya olası projeden etkilenebilecek *** tüm paydaş grupların, *** bu grupların sorun/proje ile ilişkilerinin, *** güçlerinin ve etkilerinin, *** katılım stratejilerinin belirlenmesidir.
Paydaşların Katılımı Neye Yarar? Bilgiye dayalı karar almaya yarar Projenin daha ilk aşamalarında bir görüş birliği oluşturulmasını sağlar Farklı paydaşların projeyi izleyebilmesi bakımından şeffaflık sağlar
Paydaş Analizi Sonuçları Proje Tasarlarken Nasıl Kullanılır? Sorunları analiz ederken Hedefleri belirlerken Stratejiyi seçerken
Paydaş Analizi Sonuçları Proje Yazarken Nasıl Kullanılır? Proje Özeti veya Ön Teklifi: Ortakların, hedef grupların ve nihai faydalanıcıların belirlenmesi Paydaş analizinin özeti, liste veya tablo (anahtar paydaşlar ve ilgileri) Projeye dahil edilecek aktörler ve bu aktörler arası ilişkilerin aktarılması Proje Dokümanı: Gerekçelendirme: Hedef grubun seçilme nedenleri, bu grubun ihtiyaçlarının ve sorunlarının tanımlanması. Proje ile ihtiyaçlara nasıl cevap verilecek Proje Yöntemi: Çeşitli aktörlerin projedeki rollerinin ve projeye katılımlarının tanımlanması ve bu rollerin onlara veriliş nedeni Beklenen Sonuçlar: Hedef gruplar /faydalanıcılar üzerine etkisi; genel durum, teknik ve yönetim kapasitesi Mantıksal Çerçeve Faaliyetler Riskler ve varsayımlar
Paydaşlar ve Ortaklar Paydaşlar: Projeden doğrudan veya dolaylı, olumlu veya olumsuz etkilenen, ve/veya projeyi etkileyen bireyler, kurumlar veya gruplardır. (örneğin; Hükümet kurumları, STK’lar, özel sektör…)
Farklı Paydaş Türleri Yararlanıcılar (Beneficiaries) : a) Hedef kitle (Target Group) : Proje faaliyetlerinden doğrudan ve olumlu etkilenecek kişi ve kurumlar (örn: eğitim katılımcıları) b) Nihai yararlanıcı (Final Beneficiaries) : uzun vadede ve dolaylı olarak toplumsal ya da sektörel ölçekte olumlu etkilenecekler (örn:tarımsal üretimin gelişmesi à tüketiciler) Proje ortakları (Project Partners): Projeyi uygulayan taraflar (hedef kitle grubundan da olabilir)
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img6.gif Untitled
Paydaş Analizi için 4 Adım: 1-Paydaşların belirlenmesi 2-Paydaşların ilgilerinin ve çıkarlarının tespit edilmesi 3-Paydaşların güçlerinin ve etkilerinin saptanması 4-Paydaş katılımı stratejisinin oluşturulması
1. Adım: Paydaşların Belirlenmesi * Sorundan kimler olumsuz etkileniyor? * Kimler çıkar sağlıyor? * Projeye destek verenler ve karşı çıkanlar belirlendi mi? * Savunmasız ve hassas gruplar saptandı mı? * Kimler direk hangileri dolaylı olarak etkileniyor? * Tüm paydaşların özellikleri nasıl? ... v.s.
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img7.gif Untitled
2. Adım: Paydaşların İlgilerinin ve Çıkarlarının Tespit Edilmesi *Paydaşların her birinin projeden beklentileri nelerdir? *Paydaşların projeden sağlayabilecekleri muhtemel yararlar nelerdir? *Hangi paydaşların çıkarları, projenin hedefleri ile çelişmektedir? *Paydaşların her biri projeye ne gibi mali katkı sağlayabilecek durumdalar? Bunu sağlamaya istekliler mi? ...v.s.
Untitled
A B C
1Paydaşlar ve Özellikleri Paydaşın Sorunla İlişkisi Paydaşın projeden etkilenme derecesi
2Mezunlar: 240 grafik ve fotoğraf öğrencisi. İşsizlik Alanda Yetersizlik +
3Reklamcılar: İstanbul bölgesindeki Reklam Ajansı ve Matbaacıları Kalifiye eleman yetersizliği +
4Reklam Ajansı ve Matbaacı Temsilcileri:Eğitici personele sahipler Eğiticilerin eğitimi, Maddi Kazanç +
5Öğretmenler: Grafik ve Fotoğraf Alanı Öğretmenleri Maddi kazanç Mezun Öğrencilerin Eğitimi Mesleki Yeterliliği Artırma Kapasitesi, Sektördeki Gelişmeleri Takip Etmeleri +
6İl Özel İdaresi Finansman için yardımcı kuruluş İldeki gelişmişlik düzeyinin arttırılması, İstihdam vs. +
3. adım: Paydaşların Güçlerinin ve Etkilerinin Saptanması Muhtelif paydaşların birbirleri arasındaki ilişkiler nelerdir? Kimin kimin üstünde gücü vardır? Kim kime bağımlıdır? Hangi paydaşlar örgütlenmiştir? Bu örgütlenme nasıl etkilenebilir veya bu örgütlenmenin üzerine nasıl inşa edilebilir? Kaynakları kim kontrol etmektedir? Bilgi kimin kontrolündedir? Yasal sorumluluk kimdedir?... v.s.
Untitled
A B C D E
1Paydaşlar ve Özellikleri Paydaşın Sorunla İlişkisi Paydaşın projeden etkilenme derecesi Paydaşın zayıf ve güçlü yönleri Paydaşın projeye etkisi
2Mezunlar: 240 grafik ve fotoğraf öğrencisi. İşsizlik Alanda Yetersizlik + Güçlü: İstekliler, Zayıf:Eğitimleri yetersiz, Teknoloji Kullanımında Yetersiz, Donanım eksikliği 5
3Reklamcılar: İstanbul bölgesindeki Reklam Ajansı ve Matbaacıları Kalifiye eleman yetersizliği + Güçlü: Sektörle işbirliği Zayıf: Maddi Kaynak Yetersizliği 4
4Reklam Ajansı ve Matbaacı Temsilcileri:Eğitici personele sahipler Eğiticilerin eğitimi, Maddi Kazanç + Güçlü: Referans kazandırma potansiyeli, eğitim gücü 4
5Öğretmenler: Grafik ve Fotoğraf Alanı Öğretmenleri Maddi kazanç Mezun Öğrencilerin Eğitimi Mesleki Yeterliliği Artırma Kapasitesi, Sektördeki Gelişmeleri Takip Etmeleri + Güçlü: İletişime ve işbirliğine açık olma, Zayıf: Alanda Yenilikleri Takip Edememe 5
6İl Özel İdaresi Finansman için yardımcı kuruluş İldeki gelişmişlik düzeyinin arttırılması, İstihdam vs. + Güçlü: Gerektiğinde kısıtlı kaynak sağlayabilmeleri 3
4. adım: Paydaşlara Karşı Olası Eylemler (Katılımı Stratejisinin Oluşturulması) * Paydaşların, ilgilerini, çıkarlarını, etkilerini ve güçlerini dikkate almalıdır. * Hangi düzeyde ne zaman sürece katılmaları gerektiğini belirlemelidir. * Gerektiği takdirde proje faaliyeti olabilir
Untitled
A B C D E F
1Paydaşlar ve Özellikleri Paydaşın Sorunla İlişkisi Paydaşın projeden etkilenme derecesi Paydaşın zayıf ve güçlü yönleri Paydaşın projeye etkisi Paydaşlara yönelik olası eylemler
2Mezunlar: 240 grafik ve fotoğraf öğrencisi. İşsizlik Alanda Yetersizlik + Güçlü: İstekliler, Zayıf:Eğitimleri yetersiz, Teknoloji Kullanımında Yetersiz, Donanım eksikliği 5 Eğitim verilmesi, motive edilmesi, Donanım sağlanması, İş imkanları duyurusu, İnternet sitesi kurulması,
3Reklamcılar: İstanbul bölgesindeki Reklam Ajansı ve Matbaacıları Kalifiye eleman yetersizliği + Güçlü: Sektörle işbirliği Zayıf: Maddi Kaynak Y 4 Eğitici sağlanması
4Reklam Ajansı ve Matbaacı Temsilcileri:Eğitici personele sahipler Eğiticilerin eğitimi, Maddi Kazanç + Güçlü: Referans kazandırma potansiyeli, eğitim gücü 4 Kurs planı yapılması( yer ,süre, öğretmen sayısı)
5Öğretmenler: Grafik ve Fotoğraf Alanı Öğretmenleri Maddi kazanç Mezun Öğrencilerin Eğitimi Mesleki Yeterliliği Artırma Kapasitesi, Sektördeki Gelişmeleri Takip Etmeleri + Güçlü: İletişime ve işbirliğine açık olma, Zayıf: Alanda Yenilikleri Takip Edememe 5 Bilgilendirme, Eğitim,Teknik donanımın arttırılması,Reel sektörün görülmesinin sağlanması,Eğitim vermeleri
6İl Özel İdaresi Finansman için yardımcı kuruluş İldeki gelişmişlik düzeyinin arttırılması, İstihdam vs. + Güçlü: Gerektiğinde kısıtlı kaynak sağlayabilmeleri 3 Gerektiğinde finansman desteği sağlayabilmeleri
Subtopic
SORUN ANALİZİ
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img8.gif Untitled
Nedir? Mevcut durumun arzu edilmeyen yönlerinin, neden-sonuç ilişkisi içinde ortaya konulabilmesini sağlayan yapısal bir incelemedir. Nasıl? Katılımcı bir yaklaşımla sorunun belirlenmesi Sorunun kaynaklarının belirlenmesi Neden-sonuç ilişkilerinin ortaya konması: Sorun ağacı ya da sorunlar hiyerarşisi.
Sorun Analizi - Aşamalar 1-Paydaşlar için öncelikli sorunları beyin fırtınası yöntemi ile tartışın. 2-Tartışma sonucu belirlenen sorunlardan birini başlangıç sorunu olarak ele alın. 3-Başlangıç sorunu ile ilgili diğer sorunları araştırın. 4-Neden-sonuç hiyerarşisini oluşturun. 5-Buna neden olan ne? sorusu ile tüm sorunları hiyerarşik sırayla düzenleyin. 6-Oklar aracılığıyla sorunları birbirlerine bağlayın ve ilişkileri net bir şekilde gösterin. 7-Diyagramı gözden geçirin: eksik sorunlar var mı? Varsa ekleyin. 8-Diyagramı çoğaltarak paydaşlara dağıtın.
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img9.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img10.gif Untitled
Subtopic
HEDEF ANALİZİ
Hedef Analizi Nedir ? Sorun ağacında belirlenen sorunların çözümlenmesi durumunda gelecekteki durumun tanımlanması, Hedefler arasındaki hiyerarşinin doğrulanması, Ara araçlarla sonuçlar arasındaki ilişkinin şematik olarak gösterilmesidir.
Hedef Analizinin Aşamaları 1-Sorun analizinde ortaya konan “olumsuz durumları”, “arzu edilen olumlu durumlar” şeklinde ifade edin. Bu olumlu durumların, aynı zamanda gerçekçi olmasına dikkat edin. 2. Neden-sonuç ilişkilerini, araçlar-sonuçlar/hedefler ilişkilerine dönüştürün. Bu ilişkiler hiyerarşisinin geçerliliğini ve bütünlüğünü kontrol edin. 3. Gerekirse: * İfadeleri revize edin. * Bir üst düzeydeki amaca ulaşmak için gereken hedefler eksikse araya ekleyin. * Gereksiz hedefleri şemadan çıkarın.
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img11.gif Untitled
Olumsuz durumların gelecekte olması arzu edilen ancak gerçekçi olan durumlara çevrilmesi
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img12.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img13.gif Untitled
STRATEJİ ANALİZİ
Strateji Analizi Neler Yapılacak? Hedefleri analiz etmek Müdahelenin fizibilitesini yapmak Uygun stratejiyi seçmek Seçilen Strateji MÇM’nin MÜDAHELE MANTIĞI sütununda kullanılır.
Strateji Kriterleri Anahtar politika hedeflerine olası katkıyı göz önüne alma; örneğin; Fakirliğin azaltılması, bölgesel kalkınma Hedef grup(lara) olası katkı Diğer olası paralel proje veya programlara ilişkin bütünleyici olup olmadığı Sermaye ve işletme maliyetleri Finansal ve ekonomik maliyet-kar analizi Teknik fizibilite Çevreye etkisi Aciliyeti
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img14.gif Untitled
Mantıksal Çerçeve Yaklaşımı
Farklı seviyelerdeki hedefler arasındaki nedensel ilişkiyi kuran, hedeflere ulaşılıp ulaşılmadığının kontrol edildiği ve proje kontrolü dışında kalan ve başarıyı etkileyecek risklerin dikkate alındığı proje analiz, planlama ve uygulama aracıdır.
Mantıksal Çerçeve Yaklaşımı Adımları 1-Paydaş (İlgili Taraflar) Analizi 2-Sorun Analizi 3-Hedef Analizi 4-Strateji Analizi 5-Mantıksal Çerçeve Matrisinin Hazırlanması 6-Faaliyet Planının Hazırlanması 7-Bütçenin Hazırlanması
Mantıksal Çerçeve Matrisi
Analizden Planlamaya
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img15.gif Untitled
Subtopic
Mantıksal Çerçeve Tablosu/Matrisi (MÇM) dört kolon ve dört sıradan oluşan, proje planının temel öğelerini özetleyen bir tablodur. Kaynak gereklilikleri (girdi) ve maliyetlerin (bütçe) belirlenmesinde temel oluşturur.
Temel Öğeler: Projenin hedefler hiyerarşisi (Proje Tanımı veya Müdahale Mantığı) Projenin başarısına etki edebilecek temel dışsal etmenler (Varsayımlar) Projenin başarımlarının nasıl izleneceği ve değerlendirileceği (Göstergeler ve Doğrulama Kaynakları)
Projenin en önemli yönleri, 16 kutulu bir matris içerisinde özetlenir : Projenin uzun dönemde katkısının ne olacağı (Genel Hedef) Projenin neden gerçekleştirildiği (Proje Amaçları) Projenin neyi başarmasının beklendiği (Göstergeler) Projenin bunu nasıl başaracağı (Faaliyetler ve Araçlar) Proje için önemli faktörler (Varsayımlar) Proje göstergelerinin kaynakları (Doğrulama Kaynakları) Projenin maliyetinin ne olacağı (Maliyetler) Projenin başlayabilmesi için gerekli koşullar (Ön koşullar)
Genel Hedef
Projenin katkıda bulunacağı genel kapsamlı hedefler nelerdir? Birden fazla projenin etkisi ile uzun dönemde sağlanan iyileşme Ulusal Hedeflere Ulaşma Projenin çözümlenmesine yardımcı olacağı, katkıda bulunacağı büyük sorunu tanımlar. Projenin neden ÖNEMLİ olduğunu açıklar. Bu hedefler grubun vizyonunu da yansıtır. Genel hedefler ideal durumu tanımlar, bir projeyle ulaşılması beklenmez, uzun erimlidir.
Projenin Amacı
Projenin genel hedef(ler)e katkısı olması için, hangi proje amacı başarması istenmektedir? Projenin doğrudan hedeflediği yararlar Sağlanan hizmetler sonrası ortaya çıkardığı iyileşme (etki) • Kim yapacak? • Kim yararlanacak? • Ne tür bir toplumsal dönüşüm yaratacak? sorularına cevap arar. Projenin amacına erişmesi, genel hedeflere bir adım daha yaklaşmasını sağlamalıdır. Strateji ve paydaş analizinden sonra artık, projenin, çözümüne katkıda bulunmaya çalışacağı genel hedefle gerçekleştirmeye çalışacağı amacın netleştirilmesi için gerekli altyapı elinizde bulunmaktadır. Özellikle strateji analizi, projenin genel hedefi, amacı ve hatta beklenen sonuçlarını belirlemede yardımcı olacaktır. • S -Specific-Özgün-Belirli-Özel: Amaç özel, belirli veya somut olmalıdır. • M -Measurable-Ölçülebilir: Nitelik veya nicelik içermelidir. • A -Achievable-Ulaşılabilir-Gerçekleştirilebilir: Kabul edilebilir bir maliyete gerçekleştirilebilmelidir. • R -Relevant-Gerçekçi-Uygun: Proje, yöneticilerinin yönetebilecekleri uygunlukta olmalıdır. • T- Timely- Süreli: Amaca, sonuca ne zaman ulaşmamız gerektiğini belirtmelidir. Proje amacını cümle haline getirin (en çok 25 kelime): .............. tarafından .................... hedef kitlesi için, ............................dönüşümünü gerçekleştirmek.
Sonuçlar/Çıktılar
Faaliyetlerin uygulanması sonucunda elde edilen hizmetler ve ürünler Sonuçlar, Proje Amacı’nın başarılması için gerekli ve öngörülen proje çıktılarıdır (output). Projenin Beklenen Sonuçları nelerdir? (maddeleyiniz) Sonuç ve çıktı iki farklı kavram olarak kullanılır. Çıktılar faaliyetler sonucu ortaya çıkması beklenen ve somut olarak ifade edilebilecek olan ürünler ve hizmetlerdir (eğitim, rapor, seminer, yayın, sığınma evi, danışmanlık hizmeti gibi). Sonuçlar ise, esas olarak çıktılardan elde edilecek olan anlayış değişikliği, bilinç artışı, duyarlılık gelişmesi gibi etkilerdir (çevre duyarlılığında gelişme, bilinç yükselmesi, katılımda artış, merkezi ya da yerel yönetimlerin önceliğinde, bütçelerinde, kanunlarında bir değişme gibi).
Faaliyetler ve Araçlar
Sonuçları ve çıktıları elde etmek üzere planlanan faaliyetler Beklenen Sonuçlar’ın elde edilebilmesi için uygulanacak faaliyet bileşenleri nelerdir ve hangi sırada uygulanacaktır? (faaliyetleri beklenen sonuçlara göre sıralayınız) Ana faaliyetlerin kararlaştırılması, ana faaliyetlerin ayrıntılandırılarak alt faaliyetlerin saptanması, ana faaliyetleri gerçekleştirmek ve kolayca yönetebilmek için gerekli alt adımların bulunması Alt faaliyetlerin ayrıntılandırılması, projeyi planlayan ekibin projenin süresini, kaynaklarını ve bütçesini etkileyecek tüm alt faaliyetleri görebilmelerine yetecek kadar ayrıntıya inilmesine kadar sürdürülmelidir Faaliyet planlamasının ana adımları 1. Ana faaliyetlerin oluşturulması 2. Alt faaliyetlerin oluşturulması 3. Faaliyetlerin sıralandırılması 4. Faaliyetlerin başlama ve bitiş sürelerinin saptanması 5. Toplam sürenin ve kritik faaliyetlerin belirlenmesi 6. Faaliyet sorumlularının saptanması
Göstergeler
GH***Genel Hedeflerle ilgili kilit göstergeler hangileridir? Projenin ana amaca yönelik katkı yaptığını nasıl bilebilirim ve gösterebilirim? Bölgesel ve ulusal düzeyde sektörel gelişme göstergeleri Göstergelere Miktar (sayılar, oranlar, yüzdeler) Kalite (performans) Zaman (tarihler) eklemeyi unutmayınız. ........................................................................................................................................................ PA*** Proje amacının başarıldığı hangi göstergelerden anlaşılacaktır? Proje amacının yerine getirildiğini nasıl bilebilirim ve gösterebilirim? Topluluk hayatında meydana gelen yapısal değişiklik ........................................................................................................................................................ SÇ*** Projenin Beklenen Sonuçları vermek bakımından başarılı olup olmadığı ve/veya ne kadar başarılı olduğu hangi göstergelerle ölçülecektir? Planlanan sonuçların elde edildiği nasıl bilebilirim ve gösterebilirim? Projenin sağladığı hizmetlerin niteliği, niceliği, zaman aralığı
Doğrulama Kaynakları
GH*** Bu göstergeler için gerekli bilgi kaynakları nelerdir? Bilgi kaynakları (kim, nasıl, ne zaman?) Ulusal ve bölgesel ülke raporları M.Çerçeve göstergelerin nasıl toplanacağını açıklamalı: Hangi metotlar? Kim(den)?Ne zaman/hangi sıklıkta? - Gerekli bilgi nasıl toplanacak? Bilgiyi toplamanın yöntemi ne olacak?(Araştırmalar, idari kayıtlar, ulusal/uluslararası istatistikler, çalışma atölyeleri ya da odak grup toplantıları tutanakları/sonuçları, gözlemler, vs.) - Bilgiyi kim toplamalı?(Bağımsız bir ekip veya kişi, proje çalışanlaırı, bunların bileşimi) - Bilgi ne zaman veya hangi sıklıkta toplanmalı? (Aylık, yıllık, proje süresince, sonunda vb.) - Hangi kaynaklar daha uygun olur? Kimlerle görüşülmeli? Bilginin alındığı yer (kişi ya da kurum) güvenilir mi? - Toplanan bilgiler hangi biçimde kaydedilmeli? ........................................................................................................................................................ PA*** Mevcut veya derlenebilir bilgi kaynakları hangileridir? Bu bilgiyi temin için gerekli yöntemler nelerdir? Bilgi kaynakları (kim, nasıl, ne zaman?) Yerel ve Bölgesel istatistikler. Yerel ortak. Doğrudan veri toplama Doğrulama kaynağı örnekleri • Proje öncesinde, sırasında ve sonrasında yapılan anketler, • İstatistik Enstitüsü gibi, ilgilendiğiniz alanla ilgili istatistiki veri alabileceğiniz kurumların rapor ve araştırmaları, • İlgili bakanlıkların ve yerel yönetimlerin rapor, istatistik ve araştırmaları, • Toplantı katılım listeleri ve toplantı tutanakları, • Kurs-seminer gibi etkinlikleri tamamlayanların sayılarını gösteren belgeler, sertifikalar, • Basında faaliyetlerinize verilen yer, gazete haberleri, • Proje izleme ve değerlendirme raporları, • Dış değerlendirme uzmanı raporları, • Derinlemesine görüşmeler ve odak grup toplantıları, • Katılımcı değerlendirme toplantıları. ........................................................................................................................................................ SÇ*** Bu göstergeler için gerekli bilgi kaynakları nelerdir? Doğrudan ve yerel kurumsal kaynaklardan veri toplama
Varsayımlar
PA *** Söz konusu amacın başarılması için Faydalananın sorumluluğu dışında olan hangi faktör ve koşulların sağlanması gereklidir? (harici koşullar) Hangi riskler hesaba katılmalıdır? Eğer proje amacına ulaşılırsa projenin ana amacının gerçekleşmesi için hangi varsayımlar göz önünde bulundurulmalıdır? Proje amacının genel hedefe katkıda bulunmasını sağlayacak yeterli dışsal koşulların varlığı ..................................................................................................................................................................................... SÇ.*** Beklenen Sonuçların zamanında elde edilmesi için, hangi harici koşullar sağlanmalıdır? Eğer sonuçlara erişilirse projenin amacının gerçekleşmesi için hangi varsayımlar göz önünde bulundurulmalıdır? Hizmetlerin yararlanıcılar tarafından tam ve sürekli olarak kullanımı için gerekli olan dışsal koşullar .................................................................................................................................................................................... FA *** Planlanan faaliyet bileşenlerinin uygulanabilmesi için, Faydalananın doğrudan kontrolu dışında hangi koşulların sağlanması gereklidir? Projenin başlamasından önce hangi ön-koşulların sağlanması gerekmektedir? Eğer faaliyetler uygulanırsa sonuçlara ulaşmak için hangi varsayımlar göz önünde bulundurulmalıdır? Etkinliklerin tamamlanması ve planlanan sonuçların elde edilmesi için gerekli varsayımlar.
Araçlar Kaynaklar
Araçlar: Proje bileşenlerinin, faaliyetlerin uygulanması için gerekli araçlar nelerdir? örneğin, personel, ekipman, eğitim, etüd, malzeme, tesis vb. Kaynaklar: personel, teçhizat, arazi, altyapı, mali kaynaklar
Maliyetler
Projedeki ilerleme hakkındaki bilgi kaynakları hangileridir? Maliyetler Projenin maliyetleri nelerdir? BÜTÇE
Ön Koşullar
Faaliyetlerin başlatılabilmesi için gereken dışsal koşul Planlanan faaliyet bileşenlerinin uygulanabilmesi için, Faydalananın doğrudan kontrolü dışında hangi koşulların sağlanması gereklidir? Projenin başlamasından önce hangi önkoşulların sağlanması gerekmektedir?
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img16.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img17.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img18.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img19.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img20.gif Untitled
Mantıksal Çerçeve Matrisinde Hiyerarşi Aşağıdan yukarıya: Eğer yeterli kaynaklar sağlanırsa, faaliyetler gerçekleştirilir. Eğer faaliyetler gerçekleştirilirse, sonuçlar elde edilir. Eğer sonuçlar elde edilirse, proje amacına ulaşılır. Eğer proje amacına ulaşılırsa, genel hedefe katkı yapılır. Yukarıdan aşağıya: Eğer genel hedefe katkı yapmak istiyorsak, proje amacına ulaşmalıyız. Eğer proje amacına ulaşmak istiyorsak, planlanan sonuçları elde etmeliyiz. Eğer sonuçları elde etmek istiyorsak, planlanan faaliyetleri gerçekleştirmeliyiz. Eğer faaliyetleri gerçekleştirmek istiyorsak, yeterli kaynakları sağlamalıyız
ÖRNEK MÇT1
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img21.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img22.gif Untitled
ÖRNEK MÇT2
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img23.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img24.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img25.gif Untitled
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img26.gif Untitled
Faaliyet Planı
Faaliyet nedir? Projenin amacına ulaşması ve istenilen dönüşümün sağlanması için, gerekli olan sonuçlara ulaşmak üzere yapılması gereken biitün işlerdir. Her faaliyet somut bir işi tanımlar. Bu işlemler birer çıktı (sonuç, etki, ürün; hizmet) yaratır. Bu çıktılar aracılığıyla faaliyetler istenilen dönüşümü sağlamayı planlar. Bir projenin süresi ve bütçesini oluşturmak için gerekli ön adımdır. Faaliyetler projenin amacı değildir. Amaca ulaşmakta gerekli etkiyi yaratmak için uygun araçlardır. Projelerde tüm dikkatin faaliyetlere yoğunlaşıp amacın ihmal edilmesi, en çok karşılaşılan hatalardandır. Eğer faaliyetler iyi planlanır ve uygulanırsa beklenen etkiler yaratılabilecek, bunlar da amaca ulaşılmasına katkıda bulunacaktır.
Faaliyet planlaması nedir? Projenin amacında belirlenmiş dönüşümü sağlamak üzere yapılması gereken işlerin (faaliyetlerin) planlanmasıdır. Faali­yet planlaması, projenin sürdürülmesinde gerekli olacak insan, teknik ve diğer kaynakların ayrıntılı olarak şekillenmesi ve buna bağlı olarak proje bütçesinin billurlaşmasına yardımcı olacaktır.
İş döküm ağacı nedir? Projede öngörülen dönüşümü sağlamak için yapılacak ana faaliyetlerin kararlaştırılması, ana faaliyetlerin ayrıntılandırıla-rak alt faaliyetlerin saptanması, ana faaliyetleri gerçekleştirmek ve kolayca yönetebilmek için gerekli alt adımların bulun-ması ve bunların bir ağacın köklerinin yayılmasına benzetilerek gösterimidir. Tablo- İş Döküm Ağacı İş döküm ağacı oluşturmak için uygulanacak yöntem, her faaliyeti alt faaliyetlere bölmek ve sonra her alt faaliyeti de parçalara ayırmaktır. Alt faaliyetlerin ne kadar ayrıntılandırılacağı en önemli karar noktasıdır. Alt faaliyetlerde çok ayrıntıya inmek ya da yeterince ayrıntılandırmamak, projenin süresi, ihtiyaç duyulacak olan kaynakları ve bütçesi konusunda doğru olmayan sonuçlar doğurabilir. Alt faaliyetlerin ayrıntılandırılması, projeyi planlayan ekibin projenin süresini, kaynaklarını ve bütçesini etkileyecek tüm alt faaliyetleri görebilmelerine yetecek kadar ayrıntıya inilmesine kadar sürdürülmelidir.
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img27.gif Untitled
İş döküm ağacı oluşturmak için uygulanacak yöntem: her faaliyeti alt faaliyetlere bölmek ve sonra her alt faaliyeti de parçalara ayırmaktır. Alt faaliyetlerin ne kadar ayrıntılandırılacağı en önemli karar noktasıdır. Alt faaliyetlerde çok ayrıntıya inmek ya da yeterince ayrıntılandırmamak, projenin süresi, ihtiyaç duyulacak olan kaynakları ve bütçesi konusunda doğ-ru olmayan sonuçlar doğurabilir. Alt faaliyetlerin ayrıntılandırılması, projeyi planlayan ekibin projenin süresini, kaynaklarını ve bütçesini etkileyecek turn alt faaliyetleri görebilmelerine yetecek kadar ayrıntıya inilmesine kadar sürdürülmelidir.
Faaliyet-zaman planlaması nedir? Tasarlanmış faaliyetlerin tamamlanma sürelerini, diğer ana ya da alt faaliyetlerle olan ilişkilerini, hangi faaliyettten önce; bir arada ya da sonra yapılması gerektiğini ve kimin tarafından yapılacağını görmek üzere yapılan planlamaya denir.
Gantt şeması nedir? Gantt şeması, iş döküm ağacında her kutuda yatay olarak bulunan alt ve ana faaliyetleri dikey olarak listeler ve her fa-aliyetin ne kadar süreceğini tanımlar. Bu nedenle Gantt şemasında dikey eksende faaliyetler, yatay eksende zaman gös-tergeleri bulunur
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img28.gif Untitled
Kritik faaliyet nedir? Kritik faaliyetler projenin dönüm noktalarıdır; proje süresinin belirli bir noktasinda mutlaka tamamlanmasi gereken anahtar faaliyetlerdir. Örneğin İstanbul’un yoksul kesimlerinde yaşayan ilköğretim öğrencilerinin dünya kültür mirasıyla tanıştırılması amacına yönelik bir projeyi ele alalım; bu projenin ana faaliyetlerinden biri olan; öğrencilerin Istanbul Arkeoloji Müzeleri’ne götürülmesi, en geç haziran ayında karneler dağıtılmadan bitirilmesi gereken kritik bir faaliyet olarak tanımlanabilir. Bir başka örnek olarak, aile içi şiddete maruz kalan kadınlar için bir sığınma evi açılması, bu evde aynı zamanda hukuki danışmanlık ve meslek edindirme kurslarının düzenlenmesi gibi faaliyetleri ele alalım; kadın sığınma evi açılmadan diğer faaliyetlere başlanması mümkün olamayacağı için, sığınma evinin kurulması kritik bir faaliyet olarak düşünülebilir. Halbuki sığınma evi kurulduktan sonra diğer faaliyetlerden biri olan hukuki danışmanlık verilmesinin gecikmesi, mesleki eğitim kurslarının açılmasını engellemez. Ayrıca hukuki danışmanlık ve mesleki eğitimin verilmesi aynı anda farklı sorumlular tarafından da yapılabileceği için, bu alt faaliyetlerden birinde ortaya çıkacak bir gecikme, projenin toplam süresini etkilemeyebilir. Ama danışma merkezinin kurulmasının gecikmesi, projenin toplam süresini uzatacaktır. Bu özellikleri nedeniyle kadın sığınma evinin kurulması, kritik faaliyettir.
Faaliyet planlamasının yöntemi Projenin sürdürülmesinde görev alacak STK temsilcilerinin, daha önce tartıştıkları ve kararlaştırdıkları proje amacına ulaşmak için ne tür faaliyetler yapılacağının tartışılacağı bir grup faaliyeti olarak gerçekleştirilmelidir. Planlama aşaması-nın tümü 6-7 kişilik bir planlama grubu tarafından yapılmalıdır.
Faaliyet planlamasının ana adımları Ana faaliyetlerin oluşturulması Alt faaliyetlerin oluşturulması Faaliyetlerin sıralandırılması Faaliyetlerin başlama ve bitiş sürelerinin saptanması Toplam sürenin ve kritik faaliyetlerin belirlenmesi Faaliyet sorumlularının saptanması
Adım adım faaliyet planlaması Çalışma grubu ve gerekli malzemeler: Planlama grubu daha önce yapılmış olan sorun analizi ve paydaş analizini incelemiş ve proje amaci konusunda yeterli bir sonuca varmış olmalıdır. Faaliyetlerin tartışılmasına bu aşamadan sonra geçilebilir. Çalışma en çok 5-7 kişilik bir planlama grubu tarafından gerçekleştirilebilir. Kaliteli bir faaliyet planlaması için; yapılacak faaliyetlerle ve bunların süreleriyle ilgili gerçekçi saptamalar yapabilecek teknik bilgiye veya deneyime sahip olan kişile-rin grupta yer alması önemlidir. Düşünülen faaliyetlerin yazılacağı en az 40 - 50 adet kart; yapışkan bant ya da post-it; bunların yapıştırılacağı gazete ka-ğıdı büyüklüğünde 2-3 adet beyaz kağıt ve büyük bir masanın ve büyük kağıtların asılabileceği bir duvarın bulunduğu bir oda gereklidir. Bu aşamada oluşturulacak olan faaliyetler ve yapılacak olan faaliyet planlaması, daha sonra yapılacak çıktıların planlan-ması ve risk analizi gibi birçok aşamada yeniden gözden geçirilecektir.
Adım 1: Üzerinde anlaşmaya varılmış olan proje amacına ulaşmak için ne tür ana faaliyetleri yapmak istediğinizi açık tartışma yaparak kararlaştırın. En az 5 ana faaliyet tanımlamaya çalışın.
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img29.gif Untitled
Adım 2: En üste ana faaliyetleri koyun, her ana faaliyetin altına, o faaliyetin gerçekleşmesinde zaman ve maliyet unsuru olabilecek alt faaliyetleri yerleştirin. Alt faaliyetleri gerçekleşme önceliklerine göre sıralayın.
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img30.gif Untitled
Faaliyet planlamasmda karşılaşılan riskier ve güçlükler En önemli güçlük alt faaliyetlerin aynntilandinlmasi derecesidir. Yapilan en genel yanlış, faaliyetlerin çok ayrıntıya indirilmesidir. Eğer alt faaliyetler yeterince ayrıntılandırılmamışsa bu kez proje için gerekli olacak insan ve diğer kay-nakların neler olabileceği, buna bağlı olarak da bütçenin gerçekçiliği riske girer. Bu nedenle, alt faaliyetlerin aynnti­landinlmasi işi, planlama ekibi, projenin süresini, kaynaklarını ve bütçesini etkileyecek türn aynntilara hakim oluncaya dek sürdürülmelidir. Örneğin kitap basılması gibi bir ana faaliyet düşünelim; kitabın, farkli insan kaynağı ve bütçe gerektiren yazilma işi; görsel tasarımı ve basımı, üç ayrı alt faaliyet olarak düşünülebilir. Ama kitabın tasarımcıdan alinarak matbaaya götürülmesi, alt faaliyet olmayacak kadar küçük bir ayrıntıdır.
Adım 3: Faaliyetleri sıralandırmak için birbirleriyle ilişkilendirin. Faaliyetler hangi sırayla yapılmalıdır? Bir faaliyete başlamak başka bir faaliyetin başlamasına bağlı mıdır?
Uygulama projesi örneğinden gidelim: İhtiyaç analizi yapmadan ders içeriklerinin oluşturulması yerinde olmayabilir, ya da ders içerikleri oluşturulmadan ders materyalinin üretilmesi, program duyurulmadan kayıtlara başlanılması mümkün değildir. Ayrıca birbirinden bağımsız iki faaliyet aynı kişi tarafından üstleniliyorsa, sıralamaya dikkat etmek gerekir. Örneğin uygulama örneğinde web sayfasının düzenlenmesi ve kitap seçme ve satin alma işlemleri aynı kişi tarafından yapılacaksa, birincisi bitince ikincisine başlamak mümkün olabilir. Bu durumda faaliyetleri hem yapııabilirlik, hem de insan kaynağı açı-sından ikiye ayırmak mümkündür: biri bitmeden başlanamayan ya da aynı anda başlanabilen faaliyetler.
Adım 4: Faaliyet zaman planlamasını yapın. Bunun için iş döküm ağacındaki tüm ana ve alt faaliyetleri Gantt şemasına dönüştürün. Ana ve alt faaliyetlerin sıralamalanni gözden geçirerek, her alt faaliyetin başlangıç tarihini ve süresini işaretleyin. Daha sonra ilgili alt faaliyetlerin sürelerini toplarak ana faaliyetlerin sürelerini, oradan yola çıkarak da; projenin toplam süresini bulun. Bu faaliyeti ne zaman yapmam gerekiyor?
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img31.gif Untitled
Adım 5: Faaliyetler arasında, uygulanma zamanı olarak kritik olanları bulun. Bunların uygulama tarihlerinin doğru olup olmadığını kontrol edin ve gerekli değişikliği yapın. Eğer toplam süre çok uzuyorsa, farklı sorumlulara aynı anda yaptırabileceğiniz faaliyetleri bularak, projenin toplam süresini kısaltmaya çalışın. Projenizin toplam süresi kısalırken bütçesi yükselecektir. Yapılacak olan ton başvurusunun koşullarına göre süre-bütçe tercihi yapılabilir. Eğer projenin süresi 12 ay ise ve 9 ayda tamamlanmasi gereken bir fona başvuruyorsanız, daha çok sorumlu çalıştırarak bu koşulu yerine getirmeye çalışabilirsiniz.
Adım 6: Her faaliyet belirlendikten sonra bu faaliyeti gerçekleştirmek için atanacak sorumlunun hangi tiir uzmanliklara sahip olması gerektiğini tartışın. Proje ekibini böylece oluşturun. Gantt şemasının son sütununa her faaliyeti proje ekibinden kimin yapacağını yazın.1
ProjeProjeDngsYnetimiPDYProjectCycleMana_img32.gif Subtopic
Faaliyetlerin gerçekleşmesinde başvurulacak yöntem (metodoloji) Önerilen faaliyetlerin hangi yöntemler kullanılarak gerçekleştirileceği, projeyi ilginç ve etkin kılabilir. Önerilen faaliyetle­rin hangi yöntemler kullanılarak gerçekleştirileceği ve kullanılan yöntemin sağlaması beklenen yararlar düşünülmelidir. STK’lar önerdikleri projelerde gerçekleştirilecek faaliyetler üzerinde iyi düşünmezlerse, projeler gayet sıradan olabilirler. Örneğin eğitim yapmak, seminer ve toplantı düzenlemek, kitap-broşür basmak, sığınma evi-danışma merkezi açmak, fes­tival düzenlemek, istihdam olanaklarını artırmak, çocuklara yönelik yetenek geliştirme çalışmaları düzenlemek, risk altındaki çocuklara barınak kurmak, insan hakları konusunda bilgilendirme yapmak... Bütün bu faaliyetler önemli amaçlara ulaşılmasında katkıda bulunabilirler ama benzer faaliyetlerin birinin diğerinden daha ilginç ve farklı olmasını sağlayan şey, ancak o faaliyet gerçekleştirilirken izlenecek yöntem olabilir. Yöntem örneği: Uygulama projesinden yola çıkarsak, ikinci ana faaliyet olan “STK kapasite eğitimi düzenlenmesi” şeklinde ifade edilen faaliyetlerin yöntemi şöyle özetlenebilir: STK kapasite eğitimlerinin içeriklerinin oluşturulmasında başvurulacak kurul, üniversite öğretim üyelerinin yanısıra deneyimli STK çalışanlarını da kapsayacaktır. Bu şekilde ortaya çıkan eğitimin, STK ihtiyaçlarına daha uygun olacağı düşünülmüştür. Daha önce ağırlıklı olarak özel sektör temsilcilerinin oluşturdukları bir programın, ihtiyaçlara cevap vermediği için talep bulmadığı görülmüştür. Eğitim süresince anlatıya dayalı eğitim yerine beceri geliştirmeye yönelik uygulamalı eğitim yöntemine ağırlık verilecektir. Ancak Türkiye’deki STK’ların demokrasinin gelişimine katkılarının artırılması amacı dikkate alınarak, sivil toplum, demokrasi ağırlıklı konularda, perspektif oluşturmaya yönelik panel ve seminerler programa dâhil edilmiştir. Katılacakların deneyimli STK çalışanı yetişkinler olacağı dikkate alınarak, örgün eğitim yöntemlerinin dışında panel-deneyim paylaşım unsurları ağırlıklı olarak kullanılacaktır. Eğitimler bir üniversite-sivil toplum buluşma noktası olarak sürdürülecektir. Katılımcı demokrasinin gelişimine katkıda bulunması açısından, hak temelli örgütlerden, vatandaş girişimlerinden ve ağ tipi platformlardan gelen başvurulara öncelik verilecektir. STK’larda kadınların aktif katılımının sağlanması katkıda bulunmak amacıyla kadın adaylara öncelik verilecektir. Her ders dört program süresince az bir kere yurtdışından gelen uzmanlar tarafından yapılacak. İlgili dersi kurumumuzda veren ve vermesi düşünülen eğitmenler tarafından da izlenmesi sağlanarak eğitimci havuzu nitelik ve nicelik olarak geliştirilecektir.
Adım adım yöntem geliştirme Adım 1: Kararlaştırılan ana faaliyetlerin hangi yöntemler kullanılarak gerçekleştirileceğini anlatın. Adım 2: Kullanılacak olan yöntemin sağlayacağı düşünülen yararlarını, nedenlerini belirterek anlatın.
Untitled
Bütçe
İyi bütçe, proje teklitinde yer alan faaliyetleri ve amaçları en düşük maliyetle gerçekleştirebilen bütçedir.
Proje Bütçelerinin Genel Özellikleri Proje Bütçesi Nedir? Bir projenin mali kaynaklarının nasıl kullanılacağını ve faaliyetler arasında nasıl dağıtılacağını gösteren bir sistematiktir.
Proje Bütçesi Hazırlanırken Hangi Bileşenler Dikkate Alınır? * Mantıksal çerçeve (faaliyetler, riskler ve varsayımlar) * Proje faaliyetleri, * Faaliyet planı, * Proje için gerekli donanım, * Proje ekibi, * Çalışma süreleri.
Bütçe hazırlarken nelere dikkat edilmeli?
Hibe Tutarlarının Harcanması ve Muhasebeleştirilmesine İlişkin Yönetmelik
27 Kasım 2007 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 26713
YÖNETMELİK
Maliye Bakanlığından:
AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI KURULUŞLARIN  KAYNAKLARINDAN
KAMU İDARELERİNE PROJE KARŞILIĞI AKTARILAN HİBE  TUTARLARININ
HARCANMASI VE MUHASEBELEŞTİRİLMESİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
       Amaç 
       MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Avrupa Birliği, uluslararası kuruluşlar  veya uluslararası  konsorsiyumlardan kapsam dâhilindeki kamu idarelerine proje  karşılığı aktarılan hibe niteliğindeki tutarların uluslararası  anlaşma hükümleri saklı  kalmak kaydıyla izlenmesi, harcanması ve muhasebeleştirilmesini belirlemektir.
        Kapsam
       MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali  Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli  (I) ve (II) sayılı cetvellerde yer alan kamu  idarelerini kapsar.
        Dayanak
       MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelik, 17/9/2004 tarihli ve 5234 sayılı Bazı Kanun  ve Kanun Hükmünde  Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 32 nci  maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
        Tanımlar
       MADDE 4 - (1) Bu Yönetmelikte geçen;
       a) Kamu idaresi: Avrupa Birliği, uluslararası kuruluşlar veya uluslararası  konsorsiyumlar tarafından finanse edilen,  proje karşılığında hesaplarına para  aktarılan, 50l8 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I) sayılı  cetvelde sayılan genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri ve (II) sayılı cetvelde  sayılan özel bütçeli idareleri,
       b) Özel hesap: Avrupa Birliği, uluslararası kuruluşlar veya uluslararası  konsorsiyumlardan kamu idareleri  bünyesinde geliştirilen projeler için aktarılan hibe  niteliğindeki tutarların izlendiği hesapları,
       c) Proje: Avrupa Birliği, uluslararası kuruluşlar veya uluslararası  konsorsiyumlardan aktarılan hibe yardımlarla  finanse edilen ve kamu idareleri  bünyesinde yürütülen çalışmaları,
       ç) Proje mutemedi: Mal veya hizmet alımı için avans verilmek üzere proje  yürütücüsü tarafından belirlenen kişiyi,
       d) Proje sözleşmesi: Finanse edilmesi kabul edilen projenin yürütücüsü ile ilgili  kamu idaresi yetkilisi ve Avrupa  Birliği, uluslararası kuruluş veya uluslararası  konsorsiyum arasında akdedilen; idari ve mali hükümler ile diğer  hususların  belirlendiği ve eki, projenin kapsamı, çalışma programı, bütçe planı gibi hususların  yer aldığı proje öneri  formunu kapsayan yazılı anlaşmayı,
       e) Proje yürütücüsü: Proje sözleşmesinde belirtilen ve kamu idaresi tarafından  projenin yürütülmesinden doğrudan  yetkili ve sorumlu kılınan ve proje kapsamında  yapılacak harcamalar için harcama yetkisine sahip olan görevliyi,
       ifade eder. 
İKİNCİ BÖLÜM
Harcamalar ve Sorumluluk
        Proje banka hesabı, ödemelerin gerçekleştirilmesi ve sorumluluk
       MADDE 5 - (1) Proje hesabını tutan muhasebe birimi tarafından her proje için  banka nezdinde özel hesap açtırılır.  Projeye yönelik her türlü harcama, proje  yürütücüsünün vereceği talimat üzerine proje özel hesaplarını tutan muhasebe   birimi tarafından proje kapsamında açılan banka hesabından yapılır. 
       (2) Proje yürütücüsü, harcamaların proje şartları ve amaçlarına uygun, etkin ve  verimli olarak kullanılmasından,  kamu idaresine ve kaynağı sağlayan kuruluşa  hesabını vermekten, proje kaynaklarının etkin ve verimli  kullanılmamasından  doğacak her türlü zararın tazmininden sorumludur.
        Projeye ilişkin giderler
       MADDE 6 - (1) Özel hesapta bulunan tutarlar; proje sözleşmesine uygun  olarak, konaklama, seyahat ve iaşe  harcamaları, tüketim malı ve malzemesi,  demirbaş, makine-teçhizat ve hizmet alımları ile proje kapsamındaki diğer  giderler  için kullanılır. Proje kapsamında yapılacak seyahatlere ilişkin yevmiyeler varsa  proje sözleşmesinde belirtilen,  yoksa Avrupa Birliği tarafından belirlenen esaslara  göre ödenir.
       (2) Proje süresi ile sınırlı olmak kaydıyla, proje kapsamında ve projeye ilişkin  hizmetlerde görev alan memurlar ile  diğer kamu görevlilerine proje sözleşmesine  göre ödenecek ücretler, proje kaynaklarından karşılanır. Bu fıkra uyarınca  çalıştırılanlara ödenecek ücretler sebebiyle genel hükümler doğrultusunda sigorta  primi ve işsizlik sigortası primi  kesilmesinin gerekmesi halinde, bu primlere ilişkin  işveren hissesi proje kaynaklarından ödenir. 
       (3) Proje süresi ile sınırlı olmak kaydıyla, proje kapsamında ve projeye ilişkin  hizmetlerde iş sözleşmesine  dayanılarak çalıştırılacak kişilere ödenecek brüt ücret  ile bu ücrete ilişkin sigorta primi ve işsizlik sigortası primi işveren  hissesi proje  kaynaklarından karşılanır. Sigorta primi ve işsizlik sigortası primi sigortalı hissesi  ile işveren hissesi, ilgili  sosyal güvenlik kurumuna proje özel hesaplarını tutan  muhasebe birimi tarafından gönderilir. İş sözleşmelerinde, ilgili  projenin adı ile proje  süresi içerisinde kalınmak kaydıyla sözleşme süresinin belirtilmesi zorunludur. 
       (4) Proje kapsamında ve projeye ilişkin hizmetlerde görev alan memurlara, diğer  kamu görevlilerine ve iş  sözleşmesine dayanılarak çalıştırılacak kişilere ödenecek  ücretlerden kesilen damga vergisi ve gelir vergisi tutarları, proje  özel hesaplarını  tutan muhasebe yetkilisi tarafından beyan edilerek kanuni süresi içinde ödenir.
       (5) Proje kapsamında iş sözleşmesine dayanılarak çalıştırılacak kişilerin iş  sözleşmeleri, proje yürütücüsü ile ilgili  kişi tarafından imzalanır ve bunların işe  başlama ve ayrılmalarına ilişkin bilgiler, derhal kamu idarelerinin personel  işlerinden  sorumlu veya ilgili birimlerine bildirilir ve gerekli işlemler bu birimlerce yapılır.
       (6) Proje kapsamında yapılacak mal ve hizmet alımları, proje sözleşmesinde  yer alan belirlemeler ve varsa projenin  uygulama sürecini gösteren program kuralları  çerçevesinde yapılır. Bu harcamalar konusunda proje sözleşmesinde veya  program  kurallarında belirleme olmaması halinde, 150.000  kadar olan alımlar proje  yürütücüsünün yetki ve  sorumluluğunda ve önceden belirleyeceği usul ve ilkelere  göre gerçekleştirilir. Bu tutarı aşan alımlar için ise 4/1/2002  tarihli ve 4734 sayılı  Kamu İhale Kanununun 3 üncü maddesinin (f) bendi kapsamında yapılacak  ihalelere ilişkin  1/12/2003 tarihli ve 2003/6554 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile  belirlenen esaslar uygulanır. 
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Muhasebeleştirme İşlemleri
        Muhasebeleştirme belgesi
       MADDE 7 - (1) Söz konusu proje karşılığı hibeler bütçeye gelir veya gider  kaydedilmeksizin gelirler ve giderler  hesaplarında izleneceğinden, yapılacak her  türlü tahsilât ve ödemelere ilişkin muhasebe kayıtları Muhasebe İşlem Fişi  ile  yapılır. 
       (2) Ödeme belgelerinin asılları, projenin denetimi ile görevli denetçiye verilmek  üzere veya hibeyi sağlayanın  denetimi için hazır tutulacağından, muhasebe işlem  fişine kanıtlayıcı belgelerin onaylı örnekleri bağlanır.
        Proje karşılığı hibelerin muhasebeleştirilmesi
       MADDE 8 - (1) Avrupa Birliği, uluslararası kuruluşlar veya uluslararası  konsorsiyumlardan temin edilen proje  karşılığı hibelerin muhasebeleştirilmesi, ilgili  kamu idaresinin muhasebe hizmetlerini yürüten muhasebe birimleri aracılığı  ile  yapılır.
       (2) Proje sözleşmesi yürürlüğe girdiğinde, proje yürütücüsü tarafından,  muhasebe hizmetlerini yürütecek muhasebe  birimine müracaat edilerek bir proje  numarası alınması sağlanır. Proje numarası; projenin başlangıç yılı, "ABH" simgesi,  muhasebe birimi kodu ve mali yılbaşında 1'den başlayarak teselsül ettirilen sayıların  birleştirilmesi ile oluşturulur.  (Örnek: 2007ABH06150001 gibi.)
       (3) Avrupa Birliği, uluslararası kuruluşlar veya uluslararası konsorsiyumların  kaynaklarından temin edilen proje  karşılığı hibeler, aşağıda açıklanan esaslar  dahilinde muhasebeleştirilir: 
       a) Proje karşılığı olarak temin edilen dövizler ilgili kamu idaresi muhasebe  birimlerince bankada açtırılacak döviz  hesabına aktarıldığında; aktarma tarihindeki  Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden 104- Proje Özel  Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.
       b) Proje kapsamında yapılacak ödemeler, banka hesabı üzerine düzenlenecek  döviz gönderme emri veya banka  çekiyle yapılır. İlgilisine ödenmek veya  gönderilmek üzere döviz gönderme emri veya çek düzenlendiğinde, 630- Giderler  Hesabı veya varlığa dönüştürülecek bir kullanım ise ilgili varlık hesabına borç, 106- Döviz Gönderme Emirleri  Hesabına alacak; bankadan alınacak günlük hesap özet  cetvelinden ilgilisine ödendiği veya gönderildiği anlaşılan tutarlar  ise 106-Döviz  Gönderme Emirleri Hesabına borç, 104-Proje Özel Hesabına alacak kaydedilir.
       c) Yapılan muhasebeleştirme işleminde kur farkı olması durumunda; olumlu  fark tutarı, 104-Proje Özel Hesabına  borç, 600-Gelirler Hesabına alacak; olumsuz  fark tutarı ise 630-Giderler Hesabına borç, 104-Proje Özel Hesabına  alacak  kaydedilir.
       ç) Proje özel hesabından projenin amaçları için kullanılmak üzere, proje  mutemetlerine avans verilebilir. Verilen  avans tutarları, avansın verildiği tarihteki  Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden 162-Bütçe  Dışı  Avans ve Krediler Hesabına borç, 106-Döviz Gönderme Emirleri Hesabına alacak;  bankadan alınacak günlük  hesap özet cetvelinden ödendiği anlaşılan tutarlar ise 106- Döviz Gönderme Emirleri Hesabına borç, 104-Proje Özel  Hesabına alacak  kaydedilir. Harcamaya ilişkin kanıtlayıcı belgeler muhasebe birimine verildiğinde ise  harcama tutarı  avansın verildiği tarihteki kur üzerinden 630-Giderler Hesabı veya  varlığa dönüştürülecek bir kullanım ise ilgili varlık  hesabına borç, 162-Bütçe Dışı  Avans ve Krediler Hesabına alacak kaydedilir. Verilen avanslardan varsa nakden  iade  edilen tutar, 104-Proje Özel Hesabına borç, 162-Bütçe Dışı Avans ve Krediler  Hesabına alacak kaydedilir.
       d) Ay sonlarında döviz mevcudunun Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının  ay sonu döviz satış kuru üzerinden  değerlemesi sonucunda; kur artışından doğan  farklar, 104-Proje Özel Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak; kur  azalışından doğan farklar ise 630-Giderler Hesabına borç, 104-Proje Özel Hesabına  alacak kaydedilir.
        Proje kapsamında satın alınan duran varlıklar
       MADDE 9 - (1) Proje kapsamında satın alınan ve ilgili hesaba kaydedilen duran  varlıklar, proje bitiminde herhangi  bir nedenle kayıtlardan çıkarılması gerektiğinde,  630-Giderler Hesabına borç, ilgili varlık hesabına alacak kaydedilir. 
       (2) Proje kapsamında satın alınan ve amortisman ve yeniden değerlemeye tabi  tutulan duran varlıkların herhangi bir  nedenle kayıtlardan çıkarılmasının gerekmesi  halinde, duran varlık için ayrılmış olan amortisman tutarı ilgili birikmiş  amortismanlar hesabına, değer artış farkı 522-Yeniden Değerleme Farkları Hesabına,  kalan tutar 630-Giderler Hesabına  borç; değer azalış farkı 522-Yeniden Değerleme  Farkları Hesabına, duran varlığı kayıtlı değeri ilgili duran varlık hesabına  alacak  kaydedilir.
        Projeden kalan tutarlar
       MADDE 10 - (1) Proje yürütücüsü tarafından projenin tamamlandığının  muhasebe birimine bildirilmesi üzerine,  özel hesapta kalan tutarlardan proje  sözleşmesi gereğince iade edilmesi gerekenler iade edildikten sonra, kalan tutarlar  ilgili muhasebe birimince bütçeye gelir kaydedilir. Ancak, bu kapsamda hazırlanan  veya hazırlanacak yeni projeler  varsa, artan tutarlar bütçeye gelir yazılmayarak,  yeni projelerin hazırlık aşamasında yapılması gerekli giderlerin  karşılanmasında  kullanılmak üzere, 333-Emanetler Hesabının altında açılacak bir yardımcı hesapta  tutulabilir.
        Muhasebeleştirme işlemlerinde kullanılacak kur
       MADDE 11 - (1) Projeye ilişkin muhasebe kayıtlarında, ödemelerde ödemenin  yapıldığı, avansların mahsubunda  avans ödemesinin yapıldığı, diğer işlemlerde ise  işlemin yapıldığı tarihteki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz  satış kuru  esas alınır. 
        Avans ve ödeme limitleri
       MADDE 12 - (1) Proje kapsamında verilecek avanslar ve yapılacak ödemeler,  proje yürütücüsünün talimatı  çerçevesinde sınırlamaya tabi olmaksızın yapılır. Mal  veya hizmet alımı için verilecek avanslar, proje mutemedine  verilir. Mutemet  görevlendirilmesine ilişkin yazıda, mal veya hizmetin ne kadar süre içinde alınacağı  ve avansın hangi  süre içinde mahsup edileceği belirtilir. 
        Hibe olarak alınan dövizlerin gönderilmemesi
       MADDE 13 - (1) Avrupa Birliği, uluslararası kuruluşlar veya uluslararası  konsorsiyumlardan proje karşılığı hibe  olarak alınan dövizler, Devlet Borçları  Muhasebe Birimi'nce izlenen Hazine Müsteşarlığı hesaplarıyla ilişkilendirilmez  ve  ilgili muhasebe birimlerince Devlet Borçları Muhasebe Birimine gönderilmez.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
        Harcamalara ilişkin tahakkuk evraklarının muhafazası
       MADDE 14 - (1) Temin edilen hibeler ve bu hibelerden yapılacak ödemelere  ilişkin belgelerin asılları, gerektiğinde  projenin denetimi ile görevli denetçiye  verilmek üzere, projenin ödemelerini gerçekleştiren muhasebe birimi tarafından,  suretleri ise ilgili harcama birimince, muhasebeleştirme belgesine ekli olarak düzenli  bir şekilde muhafaza edilir. 
       (2) Bu evraklar muhasebe yetkilisi hesabına dahil edilmez ve ödeme belgelerinin  asılları, projenin denetimi ile  görevli denetçiye verilmek üzere veya hibeyi  sağlayanın denetimi için hazır tutulacağından, Sayıştay Başkanlığına  gönderilmez.
        Yapılacak harcamalara ilişkin kanıtlayıcı belgeler
       MADDE 15 - (1) Yapılacak mal veya hizmet alımlarına ilişkin ödemelerde,  ödeme karşılığında alınan fatura veya  fatura yerine geçen belge, ücret bordrosu gibi  belgelerin bağlanması esas olup, bunun dışında 31/12/2005 tarih ve 26040  mükerrer  sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri  Yönetmeliği hükümleri kıyasen  uygulanır. Harcamanın türüne göre, zorunlu hallerde  bu belgeler dışında harcamaya ilişkin diğer belgeler de kullanılabilir.  Yapılan  harcamalarda kullanılan kanıtlayıcı belgeler, harcamalara esas teşkil eder. Bu  belgelerin içeriğinden ve  doğruluğundan harcamayı gerçekleştirenler sorumludur.  Hibe karşılığı proje hesabını tutan muhasebe yetkilisinin  sorumluluğu, giderlerin  kanıtlayıcı belgelere dayanılarak doğru şekilde muhasebeleştirilmesi, evrakların  denetime  sunulmak üzere saklanması ve raporlanması ile sınırlıdır.
        Raporlama
       MADDE 16 - (1) Proje yürütücüsü tarafından projenin tamamlandığı veya  proje sözleşmesi çerçevesinde projenin  feshine karar verildiği muhasebe birimine  bildirildiğinde, muhasebe yetkilisi tarafından proje bazında Ek-1'de belirtilen  örneğine uygun şekilde 15 gün içerisinde bir hesap özet cetveli düzenlenerek  Maliye Bakanlığına gönderilir. 
        Mali denetim
       MADDE 17 - (1) Gerekli görüldüğü hallerde işlemler, yalnızca hesap özet  cetveline uygunluğu yönünden, Maliye  Bakanlığı denetim elemanları tarafından  denetlenebilir. 
       (2) Denetim sonunda düzenlenen raporun bir örneği Maliye Bakanlığına, bir  örneği proje dosyasına dahil edilmek  üzere ilgili kamu idaresine gönderilir ve proje  dosyasında saklanması istenir.
        Yetki
       MADDE 18 - (1) Bu Yönetmeliğin uygulanması sırasında doğabilecek  tereddütleri gidermeye ve gerektiğinde  düzenleme yapmaya Maliye Bakanlığı  yetkilidir.
        Yürürlükten kaldırılan mevzuat
       MADDE 19 - (1) 25/3/2005 tarihli ve 25766 sayılı Resmî Gazete'de  yayımlanan Avrupa Birliği ve Uluslararası  Kuruluşların Kaynaklarından Kamu  İdarelerine Proje Karşılığı Aktarılan Hibe Tutarlarının Harcanması ve  Muhasebeleştirilmesine İlişkin Esas ve Usuller yürürlükten kaldırılmıştır.
        Yürürlük
       MADDE 20 - (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
        Yürütme
       MADDE 21 - (1) Bu Yönetmeliği Maliye Bakanı yürütür.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
EK-1
 
 
PROJE KARŞILIĞI HİBELERE İLİŞKİN HESAP ÖZET CETVELİ
Hibenin Aktarıldığı Kamu İdaresi
 
 
Muhasebe  Biriminin
Adı
  
Kodu
 
 
Toplam  Hibe  Tutarı
Döviz Cinsinden
 
YTL Cinsinden
  
Hibeyi Sağlayan Kuruluş
 
 
Proje Numarası
 
 
Proje Adı
 
Proje Konusu
 
Proje Sözleşmesinin Başlama ve Bitiş Tarihi
 
Proje Yürütücüsünün Adı-Soyadı
 
 
Banka-Şube Adı / Hesap No
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Yıl :
  
I - PROJE KAPSAMINDA KULLANILAN HESAP BİLGİLERİ 
Hesap Kodu
Fonksiyonel Kod
Ekonomik Kod
Yardımcı 
Hesap Adı
Borç
Alacak
 
 
1
2
3
4
1
2
3
4
 
 
YTL
YKr
YTL
YKr
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
TOPLAM
 
 
 
 
II - PROJE BİTİMİNDE KAMU İDARESİNE DEVREDEN DURAN VARLIKLAR
Sıra No
Varlığın Cinsi
Değeri
 
 
 
 
YTL
YKr 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Muhasebe Yetkilisi
Proje Yürütücüsü
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Adı-Soyadı :
Adı-Soyadı :
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Tarih          :
Tarih          :
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
İmza          :
İmza          :
 
 
 
 
Hibe Sözleşmeleri Kapsamında Personel İstihdamına İlişkin Açıklamalar
                                                         graphic
HİBE SÖZLEŞMELERİ  KAPSAMINDA  PERSONEL  İSTİHDAMINA İLİŞKİN
AÇIKLAMALAR
A) İŞ SÖ ZLEŞMELERİ :
Hibe yararlanıcıları, projelerinde öngördükleri faaliyetleri gerçekleştirmek için sözleşme  bütçelerine  uygun olarak gerçek kişileri istihdam edebilirler.
İstisnaları belirtilenler haricinde, projede görev alacak personelin 4857 sayılı İş Kanununun 8.  ve 9.  maddeleri gereğince düzenlenecek  belirli süreli iß  sözleß mesi kapsamında istihdamı  gerekmektedir .
İş sözleşmesi, bir tarafın (işçi) bağımlı olarak iş görmeyi, diğer tarafın (işveren) da ücret ödemeyi   üstlenmesinden oluşan bir sözleşmedir. Taraflar iş sözleşmesini, kanun hükümleri saklı kalmak  koşulu ile  ekteki örnekleri esas alarak yazılı biçimde iki nüsha halinde düzenleyebilirler. İki  nüshadan birisi proje  dosyasında muhafaza edilmek üzere proje faydalanıcısında, diğeri ise  çalıştırılacak kişide kalmalıdır.
Belirli süreli iş sözleşmesi, 4857 sayılı İş Kanununda belirtilen genel hükümlere bağlı kalınarak  iki ayrı  türde düzenlenebilir :
a)      Tam Süreli İş Sözleşmesi:
Genel olarak, tam süreli iş sözleşmesi haftalık 40 saat veya aylık 20 gün çalışmayı  kapsar ve bu  süre işyerinde haftanın çalışılan günlerine eşit olarak bölünerek uygulanır.  Hizmet sözleşmesi ile  çalışan personel, 4857 sayılı İş Kanunu ile tanımlanan yasal  izinlerini ve diğer haklarını  kullanabilirler. (Ek: 1)
b)      Kısmi Süreli İş Sözleşmesi  :
İşçinin normal haftalık çalışma süresinin, tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye 1  göre  önemli ölçüde daha az belirlendiği sözleşmeler kısmî süreli iş sözleşmesidir.
Kısmî süreli çalışan işçinin ücret ve paraya ilişkin bölünebilir menfaatleri, tam süreli  emsal işçiye  göre çalıştığı süreye orantılı olarak ödenir. Dolayısıyla, kısmi süreli iş  sözleşmesinin ekte  gösterildiği biçimde ayrıntılı olarak düzenlenmesi gerekmektedir.  (Ek: 2)
Hibe yararlanıcıları, ekteki tam ve kısmi süreli iş sözleşmesinde sıralanan tüm bilgileri ihtiva  etmek  kaydıyla, ihtiyaçlarına uygun olarak daha ayrıntılı bir iş sözleşmesi de düzenleyebilirler.
Proje kapsamında, hiçbir kurum, kuruluş veya şirketten  hizmet alımı yoluyla personel istihdamı   mümkün değildir. Proje kapsamında yalnız  gerçek kişiler ile sözleşme yapılarak, bunların nam  veya  hesabına ödeme yapılması gerekir. Başka bir deyişle, proje kapsamında fatura karşılığı  personel  istihdamı mümkün değildir.
1 Emsal işçi, işyerinde aynı veya benzeri işte tam süreli çalıştırılan işçidir. İşyerinde böyle bir işçi  bulunmadığı takdirde,  o iş kolunda şartlara uygun işyerinde aynı veya benzer işi üstlenen tam süreli iş  sözleşmesiyle çalıştırılan işçi esas  alınır.
B) PROJE PERSONELİNİN NİTELİĞİ VE GÖREVLENDİRİLMELERİ:
a)  Devlet Memurları ve Diğer Kamu Görevlileri  :
657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlara, bu Kanuna tabi olarak kadro karşılığı  sözleşmeli  olarak çalışan personele (4/b maddesi kapsamında olanlar) ve bunlar dışında kalan  diğer kamu  görevlilerine, aşağıda belirtilen istisnalar dışında, proje bütçesinden ücret ve benzeri  adlar altında  herhangi bir ayni veya nakdi ödeme yapılamaz. Bu kapsamdaki personele yalnız  gerekçesi bütçede  açıklanmış olması şartıyla harcırah veya seyahat gideri ödenebilir.
Bununla birlikte, 657 sayılı Kanun kapsamına giren kurum veya kuruluşlarda eğitim, öğretim  veya  araştırma vazifesiyle görevlendirilen personelin, bağlı bulundukları kurumun  yazılı izni  dahilinde eğitim  amacıyla ders ücreti karşılığında görevlendirilmesi mümkündür.
2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunu kapsamına giren kurumlarda görevli öğretim üyeleri,  öğretim  görevlileri, okutmanlar ve öğretim yardımcıları, tabi oldukları kanun hükümlerine ve  görevli bulundukları  yüksek öğretim kurumunun bu konudaki düzenlemelerine aykırı olmamak  kaydıyla, eğitim görevi dışında  diğer görevlerde de (koordinatörlük, araştırmacı, uzman vb.)  çalışabileceklerdir.
Bu kapsamda istihdam edilecek personel ile “eğitim hizmeti sözleşmesi” yapılması  gerekmektedir.
Bu sözleşmede; proje kapsamında verilecek eğitimin mahiyeti, bu eğitimin hangi gün ve  saatlerde  verileceği, saatlik ders ücreti, ücretin yatırılacağı banka hesap numarası, harcırah  verilecek ise günlük  harcırah miktarı ve yapılacak diğer tüm giderler ile ilgili bilgiler yer  almalıdır. Ayrıca sözleşmeye Kurumun  yazılı iznin de eklenmesi gerekmektedir.
Yukarıda açıklandığı şekilde projede çalışan personele, bağlı bulundukları kurum tarafından  ödenmekte  olan aylıklar, bu kurumun “yararlanıcı” olduğu bir projede çalışmaları halinde “eş- finansman” olarak  kabul edilebilecektir. Personelin başka bir kurumun yararlanıcı olduğu bir  projede görev alması  durumunda ise asıl kurumundan almakta olduğu aylıklar bu projede “eş- finansman” olarak kabul  edilmeyecektir.
b)  Esnaf ve Sanatkarlar ile Diğer Bağımsız Çalışanlar ve Çiftçiler :
aa) Gelir Vergisi Kanununun (GVK) ;
  • 65. maddesinde tanımlanan ve her türlü serbest meslek faaliyetinde bulunan  kişiler,
  • 37. maddesinde tanımlanan ve her türlü sınai ve ticari faaliyetten şahsi ticari  kazanç
elde eden gerçek kişiler,
3.  52. madde kapsamında tanımlanan zirai faaliyetler sonucunda zirai kazanç elde
eden “çiftçiler”,
bb) Anonim şirketlerin kurucu ortakları ve/veya yönetim kurulu üyesi olan ortakları,  sermayesi  paylara bölünmüş komandit şirketlerin komandite ortakları, diğer şirket ve  donatma  iştiraklerinin ise tüm ortakları,
cc) Ticaret ve sanat erbabından GVK’nun 9. maddesinde belirlenen vergiden muaf  esnaflar,
tam veya kısmi süreli iş sözleşmesi kapsamında projede istihdam edilebilirler. (Ek:1,2)
Serbest Meslek Erbabından Sağlanan Hizmetler :
Gelir Vergisi Kanunu’nun 65. maddesinde tanımlanan serbest meslek erbabı, usulüne uygun  olarak  düzenleyecekleri serbest meslek makbuzu ve ekinde sağlanan hizmete ilişkin ayrıntılı  bir bilgi notu  ibraz ederek projeye hizmet sunabilirler. Serbest meslek erbabına, sunduğu  hizmetler karşılığında  yapılacak ödemelerin banka hesaplarına transfer yoluyla gerçekleştirilmesi  zorunludur.
c) Süregelen iş sözleşmesi karşılığında SSK’na tabi çalışan personel (Ücretliler) :
506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanuna tabi, bir hizmet akdine dayanarak bir veya birkaç işveren  tarafından  istihdam edilen kişilerden;
     Süregelen tam süreli iş sözleşmesine tabi olarak çalışanlar,
      • tam süreli iş sözleşmesini feshederek, projedeki görev ile ilgili yeni bir tam  süreli iş  sözleşmesi yapabilirler veya,
      • tam süreli iş sözleşmesini kısmi süreli iş sözleşmesine dönüştürerek, aynı  zamanda  projede kısmi süreli iş sözleşmesi karşılığında çalışabilirler.
    •     Süregelen kısmi süreli iş sözleşmesine tabi olarak çalışıyorlarsa bu sözleşmeye
      ilaveten, proje kapsamında kısmi süreli bir iş sözleşmesi yapılarak projede

      görevlendirilebilirler.
  • d) Emekliler :
  • Kanunla kurulu sosyal giivenlik kurumlanndan emekli aylığı alan proje personeli tarn veya  kısmi süreli  iş sözleşmesi ile projede görev alabilirler.
    • > Emekli olarak, projede ücret karşılığı görev alan kişilerin emekli maaşlannın, aşağıda  belirtilen  biçimde kesintiye tabi tutulacağı göz önünde bulundurulmalıdır.
    • Sosyal Sigortalar Kurumıma tabi olanlar ;  506 sayılı SSK Kanununun 63.  maddesine göre  yaşlılık aylığı almakta iken sigortalı olarak bir işte çalışmaya  başlayanlara, yaşlılık aylıklan, sosyal  güvenlik destek primleri (SGDP) ödenmek  koşuluyla verilmeye devam edilir. (SGDP, prime esas  kazanç üzerinden %30 oranında  tahakkuk ettirilir.)
    • Emekli Sandığına tabi olanlar ;  5434 sayılı Emekli Sandığı Kanununun Ek 11.  maddesine  göre, emeklilerin T.C. Emekli Sandığına tabi daire ve kurum ve ortakların ve  bunlann SSK.na  tabi işyerlerinde emekliliğe tabi olmayan ücretli, geçici kadrolu veya  yevmiyeli hizmetlerinde  çalışmaya başlamaları halinde buralarda çalıştıklan sürece  aylıklan kesilir.
    • Bağ-Kura tabi olanlar ;  1479 sayalı Bağ-Kur Kanununun Ek 20. maddesine göre,  diğer sosyal  güvenlik kanunlarına göre yaşlılık ve malullük aylığı bağlananlardan, Bağ- Kur kapsamında  çalışmaya başlayanlar, çalışmaya başladıkları ayı takip eden ay  başından itibaren, çalışmaların  sona erdiği ay dahil, onikinci gelir basamağının %10’u  oranında SDGP primi ödemek  zorundadırlar.
e)  Yabancı Uyruklular :
4817 sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun ve diğer mevzuat hükümlerine bağlı  kalarak  ve proje bütçesinde bu kişiler için tahsis edilen tutarları aşamamak kaydı ile projede  yabancı uyruklu  kişiler görevlendirilebilirler.
f)   Herhangi bir iş sahibi olmayanlar :
Yukarıda belirtilenler dışında kalan veya bir işi bulunmayan kişiler proje personeli olarak tam  veya kısmi  süreli iş sözleşmesi ile projede istihdam edilebilirler.
C) PROJE PERSONELİNİN VERGİ VE SOSYAL GÜVENLİK MEVZUATI  KARŞISINDAKİ DURUMU:
Projede görevli personel için  Ücret Bordrosu Ödemeler Dökümü hazırlanacaktır. Bu  dökümde;  projenin adı ve numarası, SSK işyeri sicil numarası, vergi dairesi ve vergi numarası,  bordro ayı, bordro  yılı, çalışanların adı soyadı, SSK numaraları, çalıştığı gün sayısı, brüt maaş  tutarı, günlük mesleki kazanç  tutarı, tüm ödemeler toplamı, SSK işçi payı, işsizlik sigortası işçi  payı, kümülatif vergi matrahı, gelir  vergisi matrahı, indirime tabi olan tutar, gelir vergisi tutarı,  damga vergisi tutarı, SSK işveren payı, işsizlik  sigortası işveren payı, yasal kesintiler toplamı net  ödenen ve imza bölümünün yer alması gerekmektedir.
Ücret Bordrosu Ödemeler dökümünün ekinde, SSK tahakkuk ve ödeme belgeleri ile birlikte  ayrıntılı bir  stopaj (tevkifat) tablosu ve ilgili döneme ait muhtasar beyannamenin yer alması  gerekmektedir.
a) Vergilendirme :
aa) İş Sözleşmesine Tabi Çalışanlar :  Projenin insan kaynakları bölümünde tam veya  kısmi  süreli iş sözleşmesine dayanak çalışan personole ödenen; ücret, maaş, ödenek,  tazminat, zam,  avans, ek veya yan ödeme, prim, ikramiye veya başka adlar altında  yapılan tüm ödemeler  "ücret” olarak adlandırılacaktır.
Bu personele yapılan ödemeler üzerinden, Gelir Vergisi Kanunundaki usul ve esaslar  dahilinde  (2007 yılı için %15-%35 arasında değişen oranlarda) stopaj ve düzenlenen  ödeme belgeleri  üzerinde binde 6 oranında damga vergisi kesintisinin yapılması yasal bir  zorunluluktur.
bb) Serbest Meslek Erbabı :  Projede görev alan serbest meslek erbabına, sundukları  hizmetlerinden dolayı düzenledikleri “serbest meslek makbuzu” karşılığında ödeme  yapılacaktır.  Bu kişilerin yaptıkları serbest meslek faaliyetinden dolayı kendilerine  yapılan ödemeler üzerinden  Gelir Vergisi Kanununda belirlenen usul ve esaslar  dahilinde stopaj yapılması ve düzenlenen  makbuzlar üzerinden binde 7,5 oranında  damga vergisi kesintisinin yapılması gerekmektedir.
Serbest meslek sahipleri VUK’un 155. maddesinde yer alan şartlara uymaları  durumunda  (serbest meslek muaflığına tabi olanlar) gelir vergisinden muaf  tutulacaklardır. Bu kişilerden temin  edilecek hizmetler karşılığında, proje yetkilisi  tarafından fatura, fatura yerine geçen herhangi bir  ödeme makbuzu veya gider pusulası  düzenlenmesi ve ekinde sağlanan hizmete ilişkin ayrıntılı bir  bilgi notunun hazırlanması  gerekmektedir. Her iki belgenin karşılıklı olarak imza altına alınması ile  ödeme  yapılabilir.
cc) Vergiden Muaf Esnaf  : Projede ticaret ve sanat erbabından GVK’nun 9. maddesinde  belirlenen şekil ve suretle görevlendirilen personele yapılan ödemelerden (ticari kazançlarda  esnaf  muaflığına tabi olanlar), %10 oranında vergi tevkifatı yapılır.
dd) Verginin Ödenmesi :  Stopaj kesitisini yapan proje yetkilisi, yapacağı kesintileri ertesi  ayın 20.  günü akşamına kadar ödeme veya tahakkukun yapıldığı yerin vergi dairesine  muhtasar beyanname ile  bildirmek zorundadır. Çalıştırdıkları hizmet erbabı sayısı 10 ve  daha az olanlar GVK 94. maddesine  göre yapacakları kesinti ile ilgili muhtasar  beyannamelerini her ay yerine Ocak, Nisan, Temmuz ve  Ekim aylarının 20. günü akşamına  kadar verebilirler. Ayın 20’sine kadar beyan edilen vergiler aynı  ayın 26. günü mesai saati  bitimine kadar ödenecektir. (GVK; m. 119)
b) Sosyal Güvenlik Kesintileri :
aa) Ücretliler :  Proje kapsamında 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabi tam veya  kısmi  statüde sözleşmeli olarak ücretli çalışan personele ilişkin olarak aynı Kanunun;
  • 8. maddesi gereğince; işveren veya işveren vekilinin, hazırlanan işyeri bildirgesini en  geç  sigortalı çalıştırmaya başladığı tarihte, işyeri sicil numarası almak kaydı ile  SSK’na vermesi  veya iadeli taahhütlü göndermesi,
  • 9. maddesi gereğince; işveren veya işveren vekilinin çalıştıracağı kimseleri, işe  başlatmadan  önce örneği Kurumca hazırlanacak işe giriş bildirgeleriyle Kuruma  doğrudan bildirmesi veya  bu belgeleri iadeli-taahhütlü olarak göndermesi,
  • Ek 40. maddesi gereğince; sigortalı sayılanların çalışmaya başladıklarını işe  başladıkları tarihten  itibaren “sigortalı bildirim belgesi” ile 30 gün içerisinde SSK’na  bildirmeleri,
  • İşveren veya işveren vekilinin, aylık prim ve hizmet belgelerini, verilmesi gereken  sürenin  sonundan başlayarak 15 gün içerisinde SSK’na doğrudan vermek veya iadeli  taahütlü olarak  göndermesi,
  • Proje bitiminde ise, SSK tarafından düzenlenecek, bildirilen sigortalılara ait “borcu  yoktur”  belgelerinin temin edilmesi,  gerekmektedir.
bb) Vergi Mükellefleri :  Kanunla ve kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulu sosyal  güvelik  kurumları kapsamı dışında kalan ve herhangi bir işverene hizmet akdi ile bağlı  olmaksızın kendi nam  ve hesabına bağımsız çalışan ticari kazanç veya serbest meslek  kazancı dolayısıyla gerçek veya basit  usulde gelir vergisi mükellefi olanlar ile anonim  şirketlerin kurucu ortakları ve/veya yönetim kurulu  üyesi olan ortakları, sermayesi paylara  bölünmüş komandit şirketlerin komandite ortakları, diğer  şirket ve donatma iştiraklerinin ise  tüm ortakları, 1479 sayılı Bağ-Kur Kanunu kapsamında  değerlendirilmektedir.
Proje dönemi boyunca devam eden bir vergi kaydı veya yukarıda tanımlanan şirket ortaklığı  ve/veya  yönetim kurulu üyeliği devam eden proje personeli, ilgili vergi dairesinden alınacak  vergi kayıt  belgesini ve Bağ-Kur’dan alınacak hesap ektresini sunmaları halinde herhangi  bir sosyal güvenlik  kesintisine tabi tutulmayacaktır.
Yukarıda sayılan tüm belgelerin ekleri ile birlikte sıralı biçimde Nihai Raporda yer alması  gerekmektedir.
D) HARCIRAH :
Proje bütçesinde gerekçesi öngörülmek kaydı ile, projede görevli personele harcırah ödenebilir.   Harcırah ödemeleri, her ne olursa olsun proje bütçesinde öngörülen ve AB dış yardım  sözleşmeleri için  belirlenen harcırah miktarından (€ 94) fazla olamaz.
Ayrıca Gelir Vergisi Kanununun 24. maddesi gereğince; 6245 sayılı Harcırah Kanununa tabi  olsun  olmasın her türlü sözleşmeli personele verilen gerçek yol giderlerin tamamı ile yemek  giderleri karşılığı  verilen gündelikler devletçe verilen gündeliklerin en yüksek haddini aşarsa,  aradaki fark ücret olarak  değerlendirilir ve vergiye tabi tutulur. (2007 yılı için en yüksek  gündelik 33.00 YTL’dir.)2
2 Bu konuda ayrıntılı açıklamalar için bkz. 138 seri nolu GVK Genel Tebliği (06.02.1983 tarih ve 17951 sayılı  RG.)
İdari giderler
graphic
HİBE SÖZLEŞMELERİNDE İDARİ GİDERLER
Proje bütçesı, faalıyet tanımında ıfade edılen aktıvıtelere ılışkın aşağıdakı kalemlerden oluşur:
a- Doğrudan Gıderler
b- İhtıyat Akçesı
c- Dolaylı Giderler
Doğrudan giderler, proje faalıyetlerı çerçevesınde mal ve hızmet alımları ıle dığer ışlemlerın  gerçekleştırılebılmesı ıçın belırlenen ve bütçede tahsıs esasına dayalı olarak aktıvıte, alım ve  işlemlere  karşılık kesın bır mıktarla ıfade edılen gıderlerdır. Bu kapsamda tahmını değerlerı  yansıtan söz konusu  malıyetlerın gerçekleşme olasılığı yüksektır.
Doğrudan gıderlerın belli bır oranına karşılık gelen, projenın yönetım ve gözetımıne ılışkın genel  malıyetler  olarak tanımlanabılecek  dolaylı giderler ıse "ıdarı gıder” olarak kabul edılmıştır.  darı  gıderlerın kapsam ve  tutar olarak aşağıdakı şartları taşıması gerekmektedır.
a- Doğrudan gıder olarak bütçelendırılen tutarın %7’sınden fazla olmamalıdır. 1
b- Proje bütçesının herhangı bır kalemı altında doğrudan gıder olarak bütçelendırılmış bır  gıderı  kapsamamalıdır.
c- Uygunluk açısından Genel Koşullar madde 14, 16 ve 17’de belırlenen koşulları  taşımahdır.
Birimimizce yapılacak denetimlerde; "İdari gider” olarak değerlendirilebilecek bazı  maliyetler  aşağıda sıralanmıştır :
-  Haberleşme Giderleri: Projenın yürütülmesını sağlamak amacıyla yapılan
haberleşmeye ılışkın masraflar (telefon, fax, internet, posta vb ) genel ıdarı gıderler
kalemı altında uygun malıyettır.
-  Kira, Elektrik, Su ve Isınmaya İlişkin Giderler: Bütçedekı “yerel ofıs malıyetlerı”
kalemı, projeye münhasır ve projenın uygulanması ıçın gereklı bır ofısın mevcudıyetı
veya kıralanmış olması hallerınde kullanılabılır. Başvuru sahıbı tarafından yerel ofıs
1 Bütçeleme aşamasmda, darı Gıder olarak belırlenen tutar, bütçelendırılen dogrudan gıderlerm %7 sını geçmemelıdır.  Nıhaı malı  degerlendırme sırasmda ise, kabul edılebılır ıdarı gıder tutarı, bütçeleme aşamasmdakı oransal similar  çerçevesinde dogrudan uygun  maliyetler dıkkate almarak belırlenecektır.
 
açılmaması durumunda, bu bütçe kalemınde herhangı bır harcama beyan edılmemelıdır. Başvuru  sahıbının  ve varsa ortaklarının mevcut ofıs/şubesının kullanıhyor olması halınde, söz konusu  gıderler ofısın gerı kalan  kısımlarından ve/veya ofıstekı dığer faalıyetlerden “ayrıştırılabılır”  şekılde, destekleyıcı belgelerle ortaya  konulabılıyorsa bütçenın “genel ıdarı gıderler” kalemınden  karşılanabılecektır. Örneğın başvuru sahıbıne aıt  veya kıralanmış bır ofısın aynı zamanda proje  ofısı olarak kullanılması durumunda, bırım m 2 kıra bedelı ıle  proje ofısı olarak kullanılan alanın  çarpımı ıle bulunacak tutar ıdarı gıder olarak kabul edılecektır. Yıne  elektrık, su ve ısınma gıderlerı  de eğer mevcutsa süzme sayaç verılerıne göre, yoksa söz konusu gıderler  malıyet muhasebesı  esaslarına göre gıder yerlerıne dağıtılacak, proje ofısı olarak kullanılan kısma tekabül  eden tutar  ıdarı malıyet olarak kabul edılecektır. Dağıtım keyfıyetı uygun bır teknık raporla da  desteklenmelıdır.
  • Ulaşım Giderleri: Projenın yürütülmesı amacıyla,  proje personelı tarafından yapılan ve  bütçenın dığer  kalemlerınde yer almayan ılave ulaşım masrafları ıdarı gıder kalemınden  karşılanabılecektır. Proje  personelının CFCU'da veya PlU’da yapılacak olan ve daha önce  öngörülmeyen bır toplantıya katılım  masrafı gıbı.
  • Sarf Malzemelerine İlişkin Giderler: Kırtasıye masrafları ıle raporlamaya ılışkın yazıhm,  kopyalama ve  çıktı malıyetlerı (toner ve kartuş alımları gıbı) ıdarı gıderler kalemınden  karşılanabılecektır.
  • Proje ve Ofıs Faaliyetlerinin Sürekliliğinin Sağlanmasına Yönelik Giderler: "İnsan  Kaynakları"  kalemınde yer almayan ıdarı destek personelı gıderlerı, proje ofısının temızlık  ıhtıyaçlarına (malzeme ve  ınsan) ılışkın gıderler ıle boya ve küçük onarım gıderlerı bu  kapsamdadır.
  • Ofis Mobilyaları: Projenın yürütülmesı ıçın gereklı olan ofıs ıhtıyaçları ıdarı gıder olarak hıbe  tutarından  karşılanabılecektır. Masa, sandalye, dolap, perde, çöp kovası, hah, sehpa alımı gıbı.  Subjektıf  değerlendırmelere açık, gerçek ıhtıyaç karşılığı olmayan avıze, tablo, saksı bıtkılerı vs.  malıyetlerının ıdarı  gıder kalemınden karşılanması mümkün değıldır.
  • Proje Fonlarının Yönetimi ve Muhasebeleştirilmesi Sırasında Ortaya Çıkan Giderler:  Bütçe  kalemlerı ıçerısınde yer almamak kaydıyla uygun oranlardakı banka komısyonları, ılan  masrafları, çevırı  gıderlerı bu kapsamda değerlendırılen gıderlerdır.
  • -    Kanuni veya Diğer Uygulamalardan Kaynaklanan ve Proje Kalemlerine
    Yansıtılmayan İkincil Giderler: 
    Vıze ve pasaport temını sırasında karşılaşılan aracı

    fırma gıderlerı bu kapsamdadır. 5682 sayılı Pasaport Kanunu ve Pasaport İşlerı

    Yönergesı'nde yer alan ( çışlerı Bakanlığı 27.02.1983 tarıhlı) “pasaport harcı" ve

    “temdıt harcı", gerek harç olması, gerekse bahse konu harç tutarının sadece proje

    faalıyetı ıle sınırlı bır aktıvıteye karşılık gelmeyeceğı ıçın hıbe tutarından

    karşılanamaz.
  • -    Sigorta ve Güvenlik Giderleri: Proje faalıyetlerının gerçekleştırılmesı ıçın gereklı
    görülen tüm sıgorta malıyetlerı ve güvenlığe ılışkın gıderler ıdarı gıderler kalemınden

    karşılanabılecektır.
  • Aşağıda belirtilen maliyetler idari giderler kaleminden karşılanamaz :
    • Borçlar ve Borç veya Zarar Karşılıkları: Proje faalıyetı süresının öncesınde veya  sonrasında,  hıbe faydalanıcısı veya hıbe projesı adına tahakkuk eden tüm borçlar ve borç  veya zarar  karşılıkları uygun olmayan malıyet olarak değerlendırılecektır.
    • Faiz Ödemeleri: Proje faalıyetlerı kapsamında vadesı gelmış (muaccel) faıze ılışkın  yapılan  ödemeler uygun olmayan malıyet olarak değerlendırılecektır.
    • Başka Kaynaklardan Finanse Edilen Kalemler: Fınansmanı başka kaynaklardan  karşılanan  bütçe kalemlerıne ılışkın ödemeler, karşılanan tutar ıle sınırlı olmak kaydıyla,  uygun olmayan  malıyet olarak değerlendırılecektır.
-     Arsa veye Bina Alımı: Hıbe bütçesınde karşılığı yer almayan, projenın
uygulanmasıyla doğrudan ılgısı bulunmayan arsa veya bına alımı uygun harcama
değıldır. Ancak projenın uygulanması ıçın satın alınmış arsa veya bına mevcut ıse, bu
arsa veya bınaların projenın nıhaı yararlanıcılarına ve/veya yerel ortaklarına, en geç
projenın bıtımınde devredılmesı gereklıdır.
-     Kur Farkları: Aleyhte oluşan kur farklarının ıdarı gıder kaleminden karşılanması
mümkün değıldır.
-     Vergi, Resim ve Harçlar: Çerçeve Anlaşma’nın 2 8. maddesı uyarınca, proje
bütçesınden vergı, resım ve harç ödemesı yapılamaz. Bu kapsamda, KDV ve ÖTV
gıbı vergıler ıle yurtdışı çıkış harçlarının ıdarı giderler kaleminden karşılanması
mümkün değıldır.
-     Kredi Ödemleri: Proje faalıyetı ıle ılgılı olsun veya olmasın, hıbe faydalanıcısı
tarafından proje bütçesınden ödenen her türlü kredı ve kredı benzerı ödemeler uygun
olmayan malıyet olarak değerlendırılecektır.
Proje Bütçesinin (Ek-B) 3 bölümden oluştuğu biliniyor mu?
1. Doğrudan Giderler
                (1.-6. Kalemler)
2. İhtiyat Akçesi (Arızi Giderler)
                Doğrudan Giderlerin (1.-6. Kalemler) % 5i
3. İdari Giderler (Dolaylı Giderler)
                (Doğrudan Giderler + İhtiyat Akçesi)’nin % 7si 
Proje bütçesi kolay anlaşılıyor mu?
Ek B1. Faaliyet Bütçesi 1
Tüm Yıllar
 
 
 
 
 
 
Giderler
Birim
Birim 
Sayısı
Birim  Maliyet  (Avro)
Toplam  Maliyet
(Avro)2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1. İnsan Kaynakları
 
 
 
 
 
 
 
 
1.1 Maaşlar (brüt tutar, yerel personel) 3
 
 
 
 
 
 
 
 
   1.1.1 Teknik
Aylık
 
 
 
 
0,00
   1.1.2 İdari / destek personeli
Aylık
 
 
 
 
0,00
      1.1.2.1 Koordinatör
Aylık
12
1000
12000,00
      1.1.2.2 Mutemet
Aylık
6
900
5400,00
1.2 Maaşlar (brüt tutar, yabancı/uluslararası personel)
Aylık
 
 
 
 
0,00
1.3 Görev/seyahat gündelikleri4
 
 
 
 
 
 
 
 
   1.3.1 Yurt dışı (proje personeli)
Gündelik
 
 
 
 
0,00
   1.3.2 Yerel (proje personeli)
Gündelik
 
 
 
 
0,00
   1.3.3 Seminer/konferans katılımcıları
Gündelik
 
 
 
 
0,00
İnsan Kaynakları Alt Toplamı
 
 
 
 
 
 
17400,00
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
2. Seyahat5
 
 
 
 
 
 
 
 
2.1. Uluslararası seyahat
Her uçuş için
 
 
0,00
2.2 Yerel seyahat
Aylık
 
 
 
 
0,00
Seyahat Alt Toplamı
 
 
 
 
 
 
0,00
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
3. Ekipman ve malzeme6
 
 
 
 
 
 
 
 
3.1 Araç alımı veya kiralanması
Her araç için
 
 
0,00
3.2 Mobilya, bilgisayar ekipmanı
Her adet için
 
 
 
 
0,00
3.3 Makineler, aletler...
 
 
 
 
 
 
 
 
3.4 Yedek parçalar/makineler için ekipmenlar, aletler
 
 
 
 
 
 
0,00
3.5 Diğer (lütfen belirtiniz)
 
 
 
 
 
 
0,00
Ekipman ve Malzeme Alt Toplamı
 
 
 
 
 
 
0,00
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
4. Yerel ofis/proje maliyetleri7
 
 
 
 
 
 
 
 
4.1 Araç maliyetleri
Aylık
 
 
 
 
0,00
4.2 Ofis kirası
Aylık
 
 
 
 
0,00
4.3 Tüketim malzemeleri - ofis malzemeleri
Aylık
 
 
 
 
0,00
4.4 Diğer hizmetler (tel/faks, elektrik/ısınma, bakım)
Aylık
 
 
 
 
0,00
Yerel Ofis/Proje Maliyetleri Alt Toplamı
 
 
 
 
 
 
0,00
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
5. Diğer maliyetler, hizmetler8
 
 
 
 
 
 
 
 
5.1 Yayınlar9
 
 
 
 
 
 
0,00
5.2 Etüd, araştırma9
 
 
 
 
 
 
0,00
5.3 Denetim maliyetleri10
 
 
 
 
 
 
0,00
5.4 Değerlendirme maliyetleri
 
 
 
 
 
 
0,00
5.5 Tercüme, tercümanlar
 
 
 
 
 
 
0,00
5.6 Mali hizmetler (banka teminatı maliyetleri vb.)
 
 
 
 
 
 
0,00
5.7 Konferans/seminer maliyetleri9
 
 
 
 
 
 
0,00
5.8  Tanıtım faaliyetleri11
 
 
 
 
 
 
 
 
 Diğer Maliyetler, Hizmetler Ara Toplamı
 
 
 
 
 
 
0,00
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
6. Diğer12
 
 
 
 
 
 
0,00
Diğer Alt Toplamı
 
 
 
 
 
 
0,00
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
7. Doğrudan uygun maliyetler ara toplamıdoğrudan proje maliyeti (1-6)
 
 
17400,00
8.Yedek akçe (ara toplam uygun doğrudan proje maliyeti olan kalem 7'nin maksimum %5'i) ¹³
9. Doğrudan uygun maliyetler toplamı (7+ 8)
 
 
 
 
 
 
17400,00
10. İdari maliyetler (toplam uygun doğrudan proje maliyeti olan kalem 9'un maksimum %7'si)
11. Toplam uygun proje maliyeti (9+10)
 
 
 
 
 
 
17400,00
1. Bütçe, sadece Sözleşme Makamı katkısını değil, Projenin  uygun tüm maliyetlerini kapsamalıdır. Bütçe  kalemlerinden herbiri yeterince detaylandırılmalı ve kendi içerisinde anlamlı bir şekilde temel bileşenlerine  ayrılmalıdır. Her bileşen için birim sayısı ve birim maliyetleri ayrı ayrı belirtilmelidir.
2. Bütçe EURO cinsinden yapılacaktır. Toplam maliyet ve birim maliyet en yakın Euro değerine yuvarlanacaktır. 
3. Eğer personel Proje hesabına tam zamanlı çalışmıyor ise, çalışma süresi yüzde olarak söz konusu bütçe  kaleminin tanımı yanında belirtilmeli ve 'miktar' sütununda yansıtılmalıdır ('birim maliyet' sütununda değil).
4. Harcırahların hangi ülke itibarı ile tahakkuk ettiği hususu ile geçerli günlük harcırah tutarını belirtiniz (bu tutar,  Avrupa Komisyonu tarafından onaylanmış olan ölçekleri aşmamalıdır). Harcırah tutarı, konaklama, yemek ve görev  yeri sınırları dahilinde seyahat giderleri ile muhtelif giderleri kapsar.
5. Hareket ve varış noktalarını belirtiniz. 
 
 
 
 
 
 
 
 
6. Satın alma veya kiralama maliyeti.
 
 
 
 
 
 
 
 
7. Bu maliyet sadece proje faaliyetleri için kiralanan yerleri kapsar. Proje yönetimi için kiralanan yerler bu başlık  altına girmez. Başvuru sahiplerinin ve ortaklarının olağan kira ve hizmet giderleri, 10 numaralı idari giderler bütçe  kalemine girer.
8. Ayrı ayrı kalemler halinde belirtiniz. Götürü miktarlar kabul edilmeyecektir
 
 
 
 
9. Burada sadece hizmet tamamı ile yükleniciye ihale ediliyorsa belirtilecektir.
 
 
 
 
10. Tüm hibe sözleşmelerinde uluslararası alanda tanınan yetkili bir denetçi ( Yeminli Mali Müşavirler  Odası  üyesi bir "yeminli mali müşavir") tarafından hazırlanan proje hesaplarına ilişkin bir dışsal denetim   raporunun proje sonunda nihai ödeme talepleriyle birlikte sunulması gerekmektedir.
11.Avrupa Birliği ve Türkiye Cumhuriyeti'nin Projeye olan katkısını gösterecek her türlü maliyet burada gösterilecektir.
12. Her türlü hizmet alımını (gözetim, danışmanlık, vb.) bu başlık altında belirtiniz.
 
 
 
 
13. Sadece Merkezi Finans ve İhale Birimi’nin yazılı ön onayı ile kullanılabilir ve proje uygulaması aşamasında  götürü olarak talep edilemez
000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000- 000-000
EK B2. Maliyetlerin  Gerekçelendirilmesi
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Giderler
Birim
Ayrıntılı gerekçelendirme
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Her bütçe kalemi için lütfen maliyetin kısa bir gerekçesini gösteriniz (en fazla 5 satır) ve harcamaların proje  faaliyetleri ile ilgisini açıklayınız.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1. İnsan Kaynakları
 
 
 
 
 
 
 
 
1.1 Maaşlar (brüt tutar, yerel personel) 3
 
 
 
 
 
 
   1.1.1 Teknik
Aylık
 
 
 
 
 
 
   1.1.2 İdari / destek  personeli
Aylık
 
 
 
 
 
 
1.2 Maaşlar (brüt tutar,  yabancı/uluslararası personel)
Aylık
 
 
 
 
 
 
1.3 Görev/seyahat gündelikleri4
 
 
 
 
 
 
   1.3.1 Yurt dışı (proje  personeli)
Gündelik
 
 
 
 
 
 
   1.3.2 Yerel (proje personeli)
Gündelik
 
 
 
 
 
 
   1.3.3 Seminer/konferans  katılımcıları
Gündelik
 
 
 
 
 
 
İnsan Kaynakları Alt  Toplamı
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
2. Seyahat5
 
 
 
 
 
 
 
 
2.1. Uluslararası seyahat
Her uçuş için
 
 
 
 
 
 
2.2 Yerel seyahat
Aylık
 
 
 
 
 
 
Seyahat Alt Toplamı
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
3. Ekipman ve malzeme6
 
 
 
 
 
 
 
 
3.1 Araç alımı veya  kiralanması
Her araç için
 
 
 
 
 
 
3.2 Mobilya, bilgisayar  ekipmanı
Her adet için
 
 
 
 
 
 
3.3 Makineler, aletler...
 
 
 
 
 
 
 
 
3.4 Yedek parçalar/makineler için ekipmenlar, aletler
 
 
 
 
3.5 Diğer (lütfen belirtiniz)
 
 
 
 
 
 
 
 
Ekipman ve Malzeme Alt Toplamı
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
4. Yerel ofis/proje maliyetleri7
 
 
 
 
 
 
4.1 Araç maliyetleri
Aylık
 
 
 
 
 
 
4.2 Ofis kirası
Aylık
 
 
 
 
 
 
4.3 Tüketim malzemeleri -  ofis malzemeleri
Aylık
 
 
 
 
 
 
4.4 Diğer hizmetler (tel/faks,  elektrik/ısınma, bakım)
Aylık
 
 
 
 
 
 
Yerel Ofis/Proje Maliyetleri Alt Toplamı
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
5. Diğer maliyetler, hizmetler8
 
 
 
 
 
 
5.1 Yayınlar9
 
 
 
 
 
 
 
 
5.2 Etüd, araştırma9
 
 
 
 
 
 
 
 
5.3 Denetim maliyetleri10
 
 
 
 
 
 
 
 
5.4 Değerlendirme maliyetleri
 
 
 
 
 
 
 
 
5.5 Tercüme, tercümanlar
 
 
 
 
 
 
 
 
5.6 Mali hizmetler (banka teminatı maliyetleri vb.)
 
 
 
 
5.7 Konferans/seminer maliyetleri9
 
 
 
 
 
 
5.8  Tanıtım faaliyetleri11
 
 
 
 
 
 
 
 
 Diğer Maliyetler, Hizmetler Ara Toplamı
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
6. Diğer12
 
 
 
 
 
 
 
 
Diğer Alt Toplamı
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
7. Ara toplam uygun doğrudan proje maliyeti (1-6)
 
 
 
 
8. İhtiyat akçesi (ara toplam uygun doğrudan proje maliyeti olan kalem 7'nin maksimum %5'i) ¹³
9. Toplam uygun doğrudan proje maliyeti (7+ 8)
 
 
 
 
10. İdari maliyetler (toplam uygun doğrudan proje maliyeti olan kalem 9'un maksimum %7'si)
11. Toplam uygun proje maliyeti (9+10)
 
 
 
 
 
 
000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000-000- 000-000
EK B3. Beklenen Finansman  Kaynakları
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Tutar
Toplamın
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Avro
yüzdesi
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
%
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Başvuru sahibinin mali katkısı
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Bu başvuruda talep edilen Komisyon katkısı
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Diğer Avrupa Kurumları veya AB Üye Ülkelerinden yapılan katkı(lar)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Diğer kurumlarca yapılan katkılar
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Adı
Koşullar
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ortak1
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ortak2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
....
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
TOPLAM KATKI
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
0,00
0,00
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Projeden elde edilen doğrudan gelir
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
GENEL TOPLAM
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
17.400,00
100,00
Bütçesi 50,000 Avroyu aşan projelerde YMM çalıştırılmasına dikkat edildi mi?
graphic
Bütçede verilen maliyetler (10,000 Avroyu geçen) için piyasa araştırması yapıldı mı?
  • Bütçe hazırlarken, “Olsa olsa şu kadardır!” yönteminden  kaçınılmalıdır.